شما اینجا هستید: خانهجامعهرابطه‌ی دروغ و قدرت!

رابطه‌ی دروغ و قدرت!

پنج شنبه, 05 مهر 1397 ساعت 09:53 شناسه خبر: 3879 1 نظر
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
seymare seymare

دروغ و قدرت* رابطه‌ی تنگاتنگی با هم دارند. در حقیقت دروغ به‌سان میکربی است که قدرت را فاسد می‌کند. هیتلر به توده‌ی مردم وعده می‌داد که آلمان را از شر سرمایه‌داری نجات خواهد داد.


لنین برای پیش‌برد انقلاب شعار داد که «همه‌ی قدرت از آن شوراها»، حال آن که به موجب نوشته‌های او همه‌ی قدرت باید به حزب داده شود.
دروغ کار قدرت پرست را به ریاکاری می‌کشاند: استالین به یال 1936 برای شوروی قانون اساسی جدیدی نوشت بسیار دمکراتیک، پهلوی ها قانون اساسی را لغو نکردند ولی هیچ گاه آن را اجرا نکردند.
یکی دیگر از تجلیات قدرت، تملّق‌دوستی است. چاپلوسان، سلطه‌‌گر را در بی‌خبری خود باقی می‌گذارند و مدام در گوش او می‌خوانند که آن‌قدر صفت خوب و فوق‌‌العاده در او هست که به وی حق دهد از تابعان توقع اطاعت کورکورانه داشته باشد. بدین گونه چاپلوسان گناه مضاعفی دارند؛ هم سلطه‌گر را به سلطه‌گری تشویق می‌کنند و هم تابعان را به ماندن در گمراهی خود می‌خوانند. تملّق‌دوستی چنان نقطه‌ ضعف آشکاری است که ما را از آوردن دلیل بی‌نیاز می‌کند. بسیاری از کسان که در برابر طلا چون پولاد مقاومت می‌کنند در برابر تملّق‌گویی ناتوان و زبون‌اند. تاریخ از این کسان بسیار نشان داده‌است.
سلطه‌گر به مداح و ستایش‌گر نیاز مبرم دارد. آن‌همه قصاید مدیحه در ادبیات ما پاسخ به چنین نیازی اهریمنی است....
رابطه‌ی قدرتمند و اطرافیان رابطه‌ای است قابل بررسی. مشاوران قدرتمند که باید صدیق و راست‌گو و راهنمای او به قلمرو خرد باشند، بر اثر کارکرد قدرت به صورت افرادی دروغ‌گو، نان به نرخ روزخور و متملّق درمی‌آیند. به جای این که صاحب مقام را به خردمندی بخوانند او را بیش‌تر در جهالت و غرور خود غرق می‌سازند. پادشاه نیز به جای برگزیدن مشاورانی صاحب شخصیت و خردمند (که ناچار با راست‌گویی خود خاطرش را از تلخی حقیقت رنجه می‌دارند)، به ستایش‌گرانی بی‌مغز رو می‌کند که با مداهنه و دروغ و چرب‌زبانی گردش روزگار را بر او شیرین سازند.
کدام صاحب قدرت است که هشدار نیچه را به کار بندد:
«این‌ها گرد تو می‌گردند، با وز‌وز زنبورها، حتا به هنگامی که تو را می‌ستایند، ستایش‌شان نا‌به‌جاست. می‌خواهند که جانت را و خونت را بمکند. تو را چون یزدان یا هم‌چون اهریمن نیایش می‌کنند. در آستانت شیون می‌کنند. به ایشان منگر. اینان جز چاپلوسی و ضجه و مویه نمی‌شناسند...»
در کلیله و دمنه درباره‌ی  اطرافیان صاحب قدرت می‌خوانیم:
« و در خدمت او ( شیر= سلطان) طایفه‌ای نابه‌کارند، همه در بدکرداری استاد و دمّام و در خیانت و درازدستی چیره و دلیر، و ایشان را بارها بیازموده است و هرچه در آن باب در حق دیگران گویند بر آن قیاس کند و هر آینه صحبت اشرار موجب بدگمانی باشد در حق اخیار، و این نوع ممارست به خطا راه برد.»

چنین است که جمع اطرافیان قدرتمند به جای آن که کانون صلاح‌اندیشی و رایزنی برای کشور باشد مرکزی می‌شود برای نمامی و فساد و پاپوش‌دوزی و طرد فردوسی‌ها و قائم‌مقام‌ها و امیرکبیر‌ها و ترقی چرب‌زبانان و چاپلوسان و تهی‌مغزان.
و چنین است که روز به روز از تعداد وطن‌دوستان و طالبان معنویت کاسته می‌شود و به موازات آن بر جنون جاه‌طلب افزوده می‌گردد. و این نه منحصر به دوران قدیم که درد دوران جدید نیز هست. یک‌بار دیگر توجه کنیم که چه عواملی راه را برای قدرت‌ یافتن استالین باز کرد. مسلماً مکانیسمی که بر کمیته‌ی مرکزی حزب کمونیست حاکم بود و تمام معایب و نابه‌سامانی‌های دربارها را زنده کرد در این فاجعه‌ی قرن بیستم موثر بوده است.
درباره‌ی تسلط اسکندر به ایران افسانه‌ای هست که مسلماً حقیقت تاریخی ندارد ولی مانند هر افسانه‌‌ی حاوی حقیقتی است. می‌گویند چون اسکندر بر ایران مسلط شد، نامه‌ای به استاد خود ارسطو نوشت که بر کشوری بزرگ چیره شده‌ام که راه بردنش از عهده‌ی من ساخته نیست. قصد دارم کار این کشور را به مردمش بسپارم. ارسطو در پاسخ نوشت: برعکس تصور تو، اداره‌ی چنین کشورهایی بسیار آسان است: کار را به اراذل بسپار. اینان برای حفظ مقامی که شایستگی احرازش را نداشته‌اند، در جهت تقرب به تو خدماتی به تو خواهند کرد که تصورش محال است و اما آنان که شایستگی احراز مقامات را دارند به دست این اوباش نابود خواهند شد یا در کنج انزوا دق خواهند کرد.
سلطه‌گر از دوئیتی (دوگانگی) در رنج است، هم خود را بزرگ می‌خواهد و هم به محدودیت‌های ذهنی خود واقف است. بنابراین به اطرافیانی نیاز دارد که مداوم درباره‌ی توانایی‌هایش به او دروغ بگویند، یعنی او را مردی بزرگ با توانایی‌های فوق‌العاده جلوه دهند. چنین است که سلطه‌گر عاشق تملّق و مداهنه است. نخست با فریب آغاز می‌شود. بنا به آن قول مشهور، سلطه‌گری در دل خطاب به مداهنه‌گر می‌گوید:«می‌دانم که دروغ می‌گویی اما بگو چون لذت می‌برم و بدان نیازمندم.» اما رفته رفته بر اثر تکرار و تلقین کار به جایی می‌رسد که مستبد گفته‌ی نخست خود را از یاد می‌برد و «باورش می‌شود». دیگر خاربوته به «ثمر» نشسته است و مستبد هم از انسانیت جدا شده است، هم از جامعه‌ی خود و سرانجام از خویشتن خویش.

*با اندکی تلخیص برگرفته از کتاب « تراژدی قدرت در شاه‌نامه» نوشته‌ی مصطفا رحیمی، انتشارات نیلوفر

*چاپ شده در سیمره 466(27 شهریور97)

 

 

 

1 نظر

  • پیوند نظر کرامت سلیمی کرامت سلیمی یکشنبه, 08 مهر 1397 ساعت 23:46

    اعتقاد به وجود سلاح اتمی ساده انگاری و زودباوریست.

    چرا تمام کشورهای دنیا با موضوع برجام درگیرند. حتی کشورهای فقیر و گرسنه افریقایی که در همین اواخر تمامی انها در کشور قحطی زده و گرسنه اتیوپی دور هم جمع شدند و خواستار تداوم اجرای برجام شدند.

    افریقاییها نه قدرت نظامی دارند و نه قدرت اقتصادی.

    دولتهایشان هم که با کودتا و تحت حمایت غرب بر سر کار امده اند و جز کشتار مردم بی دفاع و بی پناه افریقایی کاری بلد نیستند.

    فکر نمی کنید حمایت اتحادیه افریقا از برجام یک حرف بی معناست.

    اصلا" مسائل به اصطلاح هسته ای ایران چه ربطی به کشورهای افریقایی، امریکای جنوبی و شرق اسیا دارد.

    همانطوری که مسائل انها به کشور ما مربوط نیست و دخالت ایران در مسائل انها بی معنیست.

    چرا زمانی که کشورهایی مثل هند ،چین ، برزیل ، افریقای جنوبی ، پاکستان و .... به دنبال ساخت سلاح به اصطلاح اتمی بودند نمایشنامه هایی مثل برجام اجرا نمی شد.

    رسانه ها باید ازاد و مستقل و بدون ترس عمل نمایند.

    اگر شما رسانه ها این مسائل را متعصبانه باور کنید و این فرصت را به دیگران ندهید تا این دروغها افشا شود در اینده ای نزدیک کشور ما به کشوری ویران و فقیر در حد کشورهای افریقایی تبدیل خواهد شد و دیگر افشای حقایق بی فایده خواهد بود و دردی را دوا نخواهد کرد. چیزی که اثار ان به وضوح اشکار است.

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004