شما اینجا هستید: خانهجامعهاخلاق در سیاستِ رسانه‌ها

اخلاق در سیاستِ رسانه‌ها مطلب ویژه

چهارشنبه, 02 بهمن 1398 ساعت 10:19 شناسه خبر: 4850 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
seymare seymare

 اخلاق امری انسانی است؛ آیا سیاست ما عین انسانیت ماست؟

«آیت‌الله احمد مبلغی خبر منتشر شده در فضای مجازی و برخی کانال‌های تلگرامی مبنی بر این که «حاج احمد مبلغی نماینده‌ی مردم شریف لرستان در مجلس خبرگان رهبری خطاب به اخوی خود (محمدرضا مبلغی)؛ خواستار عدم حضور وی در انتخابات مجلس شده‌است» را تکذیب کرد و اظهار داشت: «چنین سخنی را هیچ‌گاه ذکر نکرده‌ام .......» /کانون سبحان.

 

با استناد به متن فوق متن زیر می‌آید :تا نباشد راست کی باشد دروغ / آن دروغ از راست می‌گیرد فروغ ( مولوی)

نکته‌ی اول:  بخش اعطم گنجینه‌ی معرفت مولوی بر محور «جمع اضداد» است گاه از بطن این نگاه می‌توان یک نکته‌ی اخلاقی استخراج نمود و آن تاب‌آوری اجتماعی در زندگی اجتماعی و سیاسی است به این معنا که خود حصول به پذیرش وجود «ضدین» مثلاً دروغ و راستی امری در اثبات حقانیت متن در بطن دو امر«واقع شده» است یعنی اگر«دروغی غلیظ» خودنمایی کند با تکیه بر عقل و خرد و با توسل به «تامل» به راحتی می‌توان وجود خلاف آن را که «صداقتِ ظریف» باشد به اثبات رساند و آن را فهمید، بدون آن‌که چالش یا درگیری فیزیکی یا نوشتاری (به عنوان مثال) متقابل به‌وجود آید. همیشه برای اثبات صداقت نیازی به فریاد بلند نیست. اتفاقاً و به‌طور معمولی این رذایل اخلاقی چون «دروغ»، «تهمت» و .... هستند که فریادشان بر سر سکوتِ فضائل، به مراتب و در اوج پر مدعایی هیجانیِ کاذب بیش‌تر و بیش‌تر است انگار که با این ندای درونی خویش اقرار به «حقیقت» یک واقعیت می‌کنند!!

نتیجه: گذشت زمان کنه و ذاتِ ماهوی «کنش‌ها» را به نمایش می‌گذارد اما برایش باید صبوری کرد.

نکته‌ی دوم: رسانه‌ها و رسالت‌ها در علوم ارتباطات برای رسانه‌ها (دیداری، نوشتاری، تصویری و ....) کارکردهای گوناگونی در نظر گرفته شده است از جمله:

الف) ارتباط فکری «اطلاع و آگاهی پرورش بیان- اجبار...»،

ب) وظایف روانی - اجتماعی «هم‌بستگی اجتماعی، سرگرمی و ....»  که هر کدام از وظایف مطرح شده خود زیرمجموعه‌های دارد مثلا کارکرد «اجبار» دارای یک زیرمجوعه به نام تبلیغات می‌باشد و آن‌هم خود زیرمجموعه‌های دیگر از جمله تبلیغ سیاسی که نوعاً اشاره به فشاری دارد که یک رسانه برای نیل به مقاصد سیاسی بر افکار عمومی تحمیل می‌کند آن‌هم  با القای پیامی (گفتاری، نوشتاری یا تصویری).

از این کارکرد (تبلیغ سیاسی) به نوعی برداشت می‌شود که برای رسیدن به اهداف و اغراض مورد نظر می‌توان دست به هر کاری زد، مثلاً مجاب‌سازی افکارعمومی با ترفندها و بازی‌ها (خبرسازی و شایع پراکنی) به قصد شکل دادن افکارعمومی بر مبنای یک اراده‌ی خاص. باید اذعان نمود که این کارکرد در دنیای رسانه‌ها و از جمله با پیدایش عصرنوین ارتباطات و فن‌آوری‌های ارتباطی (شبکه‌های اجتماعی و....) آن‌قدر مشهود هست که با هیچ دلیل یا سندی نمی‌توان آن را انکار نمود اما با اقرار و استناد به باورها و خلقیاتی می‌توان لکه و‌ هایِغبارِ قصدها و غرض‌های سیاست‌آلوده را از چهره «تبلیغات» در رسانه‌ها کاست و کم نمود که این ادعا خود نیازمند آن شیوه از جامعه‌پذیری سیاسی و فرهنگیِ رسمی و غیررسمی است که از طریق آن کنش‌ها و  واکنش‌های درونی(باورها و تلقی‌ها)- بیرونیِ(رفتارها) ما آدم‌ها شکل می‌گیرد.

در جامعه‌ی ما رسالت کارکردی رسانه‌ها با توسل به« اخلاق» باید بر محور «صداقت» باشد که اگر چنین باشد افکارعمومی در واکنش نسبت به اتفاقات؛ به سمت«اقناع» روی می‌آورد وگرنه سمت و جهتی دیگر پیدا خواهد کرد و آن این‌که با القای پیام‌ها و اخبار دروغین؛ بخش قابل توجهی از افکارعمومی به‌گونه‌ای دروغین به سمت واکنش‌هایی خواهد رفت که «ظاهرسازی و نفاق» شکل پدیداری آن به حساب می‌آید و از طرفی ممکن است مخاطبین جسور و کنجکاو؛ نسبت به رسانه‌ای که پیام یا خبری دروغ را نشر داده است حساس شوند: بی‌میلی و بی‌تفاوتی نسبت به دیگر اخبار آن رسانه حتا اگر موثق هم باشند (تکرار داستان چوپان دروغ‌گو!!)

نتیجه: اگر تکذیبیه‌ی خبر یا پیامی که در فضای مجازی از سوی کاربران دست به دست می‌شد تصدیق شود آن‌کس که بیش‌ترین ضربه را خورده است، همان منبع منتشرکننده خواهد بود و برند و برد سیاسی ملی و منطقه‌ای ادعایی را دو دستی به رقیب هدیه کرده است و از این بعد باید دو بیت از اشعار سعدی را چند بار مشق شب خود قرار دهد و خود را به یادگیری اجباریش جریمه نماید:

 یکی را که عادت بُوَد راستی

 خطایی رود، در گذارند از او..........

و گر نام‌ور شد به قولِ دروغ

دگر راست باور ندارند از او     

                         

     *حمزه فیضی‌پور

 

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004