شما اینجا هستید: خانهجامعهکرونا؛ از ضد و نقیض مسئولان تا سردرگمی مردم

کرونا؛ از ضد و نقیض مسئولان تا سردرگمی مردم مطلب ویژه

دوشنبه, 12 اسفند 1398 ساعت 14:51 شناسه خبر: 4929 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
مهرسا میردریکوند مهرسا میردریکوند سیمره

مهرسا میردریکوند/ سیمره: این روزها و با برجستگی سرخط خبری کرونا ویروس بر لحظه لحظه زندگی مردم تنها اندکی درنگ بر زندگی‌های مجازی و واقعی نشان از نگرانی‌های توام با اضطرابی مداوم دارد که بستری برای تقویت شایعه را فراهم کرده است.

مروری بر شبکه‌های اجتماعی مجازی که حالا دیگر واقعیت زندگی‌های امروزی شده است به روشنی نشان می‌دهد چگونه مردم در شرایط پراسترس و نگرانی به‌سر می برند این را می‌توان از فیلم‌ها، ویدیوها، تکست‌ها، تصاویر و راهکارها، و روش‌های خانگی، علمی، تخصص مقابله با ویروس کرونا مشاهده کرد.

از راه و چاه تهیه و تولید دمنوش‌های خانگی گرفته تا تخصصی‌ترین روش‌های مقابله با کرونا ویروس که همان دمنوش‌ها و ماسک‌های خانگی و اخیرا محلول‌های ضد عفونی کننده دست‌ساز را بی‌فایده می‌دانند.

راست و دروغ، توصیه‌هایی را به نقل از پروفسور سمیعی مردم در شبکه‌های اجتماعی برای هم‌دیگر به اشتراک می‌گذارند تا مقاومت بدنی خود در برابر ویروس کرونا را بالا ببرند و در دیدارهای واقعی هم همان ها را برای هم تعریف و یک‌دیگر را به رعایت آن‌ها دعوت می‌کنند.

توصیه‌های خانگی در ستایش و اثرگذاری سیر، پیاز، میوه، ویتامین c و هر آن‌چه به تقویت سیستم ایمنی بدن کمک کند را همه دارند به هم‌دیگر آموزش می‌دهند از جهاتی قال تقدیر که مردم همیشه نشان داده‌اند هوای هم‌دیگر را داشته‌اند از سیل آغاز سال جاری بگیر تا همین کرونای `پایان سال که مردم پیش تر از دولت  از هم‌دیگر حکایت می‌کنند. ولی تمام این ها در سایه ای از نگرانی صورت می گیرد این نگرانی زمانی که اخباری همچون درگیری پزشک ها و فرماندهان مبارزه با این ویروس منتشر می شود، مشهودتر است.

دلشوره های مردمی که در فضای مجازی هم بیشتر به چشم می آید و برای لحظاتی هم که شده آنها را ازهر آنچه دمنوش و راهکارهی خانگی مبارزه با کرونا ناامید می کند زمانی که می بینند پزشک یا پرستاری که حتا با لباس فضایی مخصوص در مواجه با ویروس در امان نبوده و راهی قرنطینه شده است؟!

این‌ها همه همان نگرانی تک تک ماست !   ایمنی فکری که طبیعی به نظر می رسد در چنین شرایطی سرگردان و ضعیف می شود! توصیه هایی پزشکی در فضای مجازی به او می گویند ماسک بزن، دست هایت را با محلول ضد عفونی شست وشو بده! دنبال ماسک می رود نیست یا تمام شده یا احتکار شده!

ژل شست و شوی دست و الکل هم سرنوشت چندان خوشبخت تری از ماسک ندارند! لاجرم کلیپ هایی ساخته و پرداخته و دست به دست می شود که اصول ساخت ماسک با  تکه ای دستمال کاغذی را نشان میدهد و یا با استفاده از ابتدایی ترین مواد که در هر خانه ای پیدا می شود اصول تهیه محلول های ضد عفونی آموزش داده می شود و این مخاطب که همان تک تک مردم یعنی همان ما مبهم هستیم هم امتحانش می‌کنیم.

بعد هم گوشی‌های‌یمان را مرور می کنیم و می بینیم که متخصص ترین افراد در حوزه ویروس کرونا بر این باورند ماسک‌های حتا معمولی و حتا فیلتر دار هم نمی توانند عامل پیشگیری کننده اطمینان بخشی باشند! سردرگمی را می توان در مجموع رفتارهای مردم هم در فضای مجازی و هم در کوچه و خیابان و داروخانه ها و همه جا دید!

اما این مجموعه رفتارها ی از سر ناچاری و نگرانی ناشی از چیست؟! آیا  همه این نگرانی ها ،  ترس از کرونا ویروس است؟! یا ترسی مبهم و نامشخص از شیوه های مواجه با یک اتفاق ، حادثه و مسئله قبل از تبدیل شدن به بحران است؟! آیا اگر مردم از شیوه های مطمن کنترل یک بحران اطمینان خاطر داشتند و به‌عبارتی روشن تر اگر اعتمادی حاکم بود باز همین رفتارها را داشتند و بازار داغ شایعه با مخلوطی از واقعیت قدرت می‌گرفت؟!

مردم توان و ظرفیتی در مواجه با بلایا دارند که نشان داده‌اند دست کم در مواقعی که تجربه اش را داشته ایند هم‌چون سیل و زلزله خوب در کنار هم بوده اند ولی به نظر می رسد در مورد بیماری همه گیری همچون کرونا ویروس ، تجربه کمتری دارند ولی باز هم در کنار همدیگر ند و تفاوت دیگرش این است که اینجا دیگر در همان گام نخست،  تخصص خاص می خواهد، تصمیم گیری هایی در سطح کلان می خواهد، بیمارستان، تخت و تجهیزات و قرنطینه می خواهد  .

و البته شفافیت می خواهد و مسئولینی که به میان مردم آیند و و به دور از هر گونه شعار که جای نگرانی نیست؟! یا این هم مثل سایر بیماری ها! همه چیز تحت کنترل است! واقعه و مشکل را در همان ابعاد واقعی آن بگویند نه کمتر و نه بیشر! تا راه بر شایعه بسته شود و مردم از نظر فکری به یک ایمنی قابل قبول برسند چرا که ؛ همه ایده آل را نباید و نمی توان فقط  از مردم انتظار داشت!

با حرف و گفتاردرمانی در مواقعی نمی‌توان به نتیجه مطلوب رسید! ارائه به موقع خبر و ارائه یک تحلیل و جمع‌بندی مشخص از شرایط حاکم بر کشور و در میان گذاشتن واقعیات و مشکلات با مردم بخشی از فرایند روشن کردن افکار عمومی و خنثی سازی شایعه است این را کارشناسان و متخصصان علوم ارتباطات به‌خوبی می‌دانند از آن‌ها در روند مواجهه با این مشکل می‌توان بهره گرفت.

معصومه زارعی جامعه شناس و پژوهشگر اجتماعی در این خصوص می گوید:« شایعه در واقع گزارشی تایید نشده درباره یک حادثه است که اساسا انتقال آن دهان به دهان صورت می گیرد و ممکن است قسمتی یا بخشی از شایعه صحت داشته باشد ولی امکان تشخیص درستی و نادرستی آن بسختی وجود دارد زیرا در جریان انتقال دچار دگرگونی هایی می شود.»

وی گفت:« شایعه بیانی از نگرانی‌ها و اضطراب‌های بخشی از مردم در برابر فریب اطلاعاتی است که با تحریک هیجانی ترس را فریاد می زند.»

زارعی در مورد ویژگی های شایعه گفت:« منبع نامشخص، مخاطبان ناهمگون و پراکنده، سرعت شگفت انگیز، محتوای تازه و به روز، تولید ساده، مجراهای انتقال رسمی و غیر رسمی و بدون هر گونه احساس گناه از جمله برخی ویژگی های شایعات هستند که در هر حال مبارزه با آن را پیچیده می کند.»

این جامعه شناس افزود:« برای دستیابی به نوعی ایمنی در برابر شایعه در یک جامعه و ارائه راهکارهای اساسی موثر در ناکامی فرایند شایعه اقداماتی باید انجام داد که از مهمترین آن، حضور مسئولان در بین مردم ، پرهیز از سانسور و اطلاع رسانی دقیق است.»

بنا بر گفته کارشناسان علوم ارتباطات، علوم سیاسی و علوم اجتماعی ، بیشترین پژوهش های مربوط به شایعه در زمینه‌های بحران‌ها و شایعه‌ها، شایعه‌های و پیچیدگی‌های رفتار انسانی و شایعه و بلاهای ناگهانی است.

شایعه نیز به‌عنوان یکی از ابزارهای پنهان تبلیغ و در زمره ارتباطات غیررسمی است که در چگونگی پیدایی افکار عمومی نقش و اهمیت بسیار زیادی دارد.

 شایعه انتقال دهان به دهان حکایت ها و اخبار غیرموثق و از ابتدایی ترین نوع خبرها محسوب می شود که منبعی نامشخص دارد و عواملی هم‌چون سانسور در انتشار اخبار و زمینه های فرهنگی به ویژه در جامعه ما وجود فرهنگ شفاهی سبب پیدایی آن می‌شود.

نارضایتی، سرخودرگی و ملال نیز شایعه را در یک جامعه تقویت می‌کند؛  بهترین روش برای مقابله با آن اطلاع‌رسانی دقیق است. امروز کرونا همان روز مبادایی است که آمده است؛ به ناچار از این‌که چرا ایران دومین کانون نگران کننده این ویروس بعد از چین است می‌گذریم ولی با شفافیت می‌توان قدری از این همه نگرانی را کاست و با ابراز نظراتی مبنی بر این‌که مردم ما خود عالم به عبور از این شرایط سخت هستند یا نیازی به قرنطینه نیست مردم خودشان مراعات می‌کنند؛ دلهره و نگرانی روانی آن‌ها را نباید مضاعف کرد باید تصمیم قاطع و درست را گرفت.

 

 **این مطلب در شماره‌ی 525 سیمره (1398/12/10) چاپ شده‌است.

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004