شما اینجا هستید: خانهفرهنگجفای زیادی در طول تاریخ به لک شده است

جفای زیادی در طول تاریخ به لک شده است

دوشنبه, 11 تیر 1397 ساعت 09:32 شناسه خبر: 3651 1 نظر
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
seymare seymare

کیومرث امیری کله‌جوبی/ سیمره: یادآوری چند نکته مهم را برای آن‌هایی که در حوزه‌ی زاگرس قلم می‌زنند بسیار ضروری می‌دانم.
1- همیشه گفته‌ام و باز هم تاکید می‌کنم مردمانی را که امروزه به نام کرد، لک و لر می‌شناسیم از حیث فرهنگی، تاریخی، جغرافیایی و سیاسی از یک اصل و ریشه بوده، دارای سرگذشت و سرنوشتی مشترک‌اند و هرگونه تلاش آگاهانه و ناآگاهانه در جهت ایجاد اختلاف و تفرقه میان آن‌ها اشتباه و خیانت محسوب می‌شود و محکوم است. و ما چنان‌چه در این زمینه‌ها بحثی داریم تنها برای شناخت بهتر و بیش‌تر بوده و نه در جهت ایجاد تفرقه و جدایی و اثبات اختلاف که هیچ‌گونه توجیه منطقی و علمی ندارد.


2- به همان مقدار که اطمینان دارم لک هستم و زبانم لکی است شک هم ندارم اسامی و یا واژه‌هایی چون، لک لر، لک کرد، کرد فیلی، لر بختیاری، لر کوچک ، لر بزرگ و ..... همگی جعلی بوده و اصولاً با روح واقعی و هویت فرهنگی، تاریخی، اجتماعی و جغرافیایی که در حوزه‌ی زاگرس وجود دارد در تضاد کامل است. زیرا چنان‌چه یکی از این اسامی غلط و من‌درآوردی را قبول کنیم باید دیگر جعلیاتی از قبیل لک فارس، لک ترک، لک لر، لک عرب، ترک کوهی و ..... که همگی جعلی و ساختگی هستند، نیز بپذیریم!
3- لر واقعی را بختیاری‌ها تشکیل می‌دهند و وقتی می‌گوییم لر منظور همان بختیاری‌هاست و اصلاحات و تعاریفی چون لر کوچک و لر بزرگ غیرواقعی و بی‌معنا و اشتباه محض است زیرا مثل آن می‌ماند بگوییم کرد بزرگ و کرد کوچک و یا ترک بزرگ و ترک کوچک و ... در حالی‌که واقعیت این است که همه این اصلاحات و توجیهات را در جهت فریب افکار عموم و در این‌جا برای آن بوده که نام سرزمینی را که لک‌نشین است و اهالی‌اش لکی گپ می‌زنند، لرستان خطاب کنند. چرا که در تقسیمات کشوری عصر حاضر همگی شاهدیم اشتباهات فاحش فراوانی عمدی صورت گرفته است و بی‌گمان این ترفندها و ساختن جعلیات با اهداف سیاسی صورت گرفته است ولی ما باید هوشیار و واقع‌بین باشیم.
4- آرامگاه شاعر لک زبان زنده یاد ترک‌امیر در روستای قمش از بخش دلفان وجود نداشته و این‌که عده‌ای قصد ساخت آرامگاه برای نامبرده در آن روستا کرده‌اند از جعلیات و اشتباهات محض است.
5-نمونه‌هایی از اشعار به زبان لکی در اوراق و کتب مربوط به 14 قرن پیش وجود دارد و تمامی اشعار چندین قرن گذشته در زاگرس نیز به زبان لکی است.
6- به‌رغم آن‌که در منابع و دایره‌المعارف‌های معتبری لک به عنوان یکی از اقوام اصیل و قدیمی و بزرگ ساکن ایران معرفی شده است، آیا نام لک در چند مورد و در چه منابعی و در چه زمان‌هایی وجود داشته و دارد در مقایسه با وجود انکارناپذیر قوم لک و زبان لکی در چه جایگاهی قرار دارد و از چه اهمیتی برخوردار است جای تعمق و بررسی دارد؟! اصولاً منابع و کتب تاریخی به دلایل زیادی جز در موردی که شخص مدعی احاطه‌ی کامل بر تاریخ داشته باشد و صداقت و امانت داری او به اثبات رسیده باشد قابل اعتنا و مورد قبول نیست. متاسفانه تاریخ پر است از جعلیات و چاواشه کاری؟!
7- همه‌ی ما شاهدیم کتابی که با زحمات زنده یاد اسفندیار غضنفری‌امرایی و نیز تلاش زنده‌یاد غلام‌حسین رضایی به چاپ رسید و تنها و معتبرترین گنجینه‌ی اشعار شعرای چند قرن گذشته‌ی این خطه به حساب می‌آید جز در دو و یا سه مورد همه اشعار کتاب به زبان لکی و از سوی شعرای لک زبان می‌باشد ولی نام کتاب را بنا بر همین روال موجود (گلزار ادب لرستان) گذاشته‌اند.
8- آوای باستانی و حماسی (مور) تنها مختص به لک زبان‌هاست و بس!
9- چهره‌‌های بزرگ و تاریخ‌سازی چون کریم‌خان زند و یارمحمدخان سردار نامدار مشروطه که هر دو نفر به دلیل دغدغه‌ای که برای وطن خود ایران داشتند، ظاهرا نامی از ایل و تبار و قوم و زبان خود به میان نیاورده‌اند در حالی که هر دو نفر لک زبان بوده‌اند.
حال این‌که برخی از کریم‌خان زند با واژه‌ی جعلی (لک لر) و بعضی از یارمحمدخان زردلانی با عنوان بی‌معنای (لک کرد) یاد می‌کنند، علاوه بر این‌که واژگان جعلی ساخته اند، مترصد نادیده گرفتن و اصولاً حذف مردم لک از صفحه‌ی تاریخ بوده و ایجاد اختلاف و فرافکنی را رواج داده و رسم امانت‌داری و صداقت در قلم را هم شکسته‌اند و بر ایجاد تفرقه و دامن زدن به اختلافات نیز دامن زده‌اند.
بی‌تردید علاوه بر همه‌ی این‌ها این عمل دور از انصاف و حفظ حرمت قلم می‌باشد که امید است اصلاح شود.
10- همه‌ی ما انسان هستیم و انسانیت نخستین اولویت ما برای شناخت و آگاهی و دانایی و تلاش برای یک زندگی انسانی شرافتمندانه در سایه‌ی انسانیت و آزادی و برابری  است.
11- ضروری است از یاد نبریم و بپذیریم ما مردم ستم‌دیده‌ی ایران که میلیون‌ها کیلومتر مربع از سرزمینمان در گذر تاریخ غارت شده و به یغما رفته است همین‌طور در گذر تاریخ کلاه‌های گشادی هم در همه‌ی زمینه‌ها بر سرمان رفته است و ما را از اصل اصالت و هویت خود دور کرده است.
حال از پس گذشت قرن‌ها چنان‌چه نتوانیم و یا نخواهیم آن همه فریب و حقه‌ها را تمیز دهیم و این کلاه‌های گشاد را از سر خود برداریم محکوم به بردگی و جهل و خرافه‌پرستی خواهیم بود و محکوم هستیم در سایه‌ی این همه جعلیات به همه چیز خودمان ستم کنیم همان‌طوری‌که این کار را قرن‌هاست که انجام داده و می‌دهیم.
12- در سال 1111 ه. ق چکامه‌ای که با خط پهلوی و بر پوست آهویی نوشته شده بود، در روستای هزار مرد سلیمانه پیدا شد. این چکامه که مربوط به 1400 سال قبل یعنی زمان هجوم اعراب به ایران است شکایت از آن روزهای جنگ و گریز دارد و کاملاً به زبان لکی است. اگرچه بعضی مترجمان آن که با زبان لکی آشنایی نداشته‌اند بعضی واژه‌هایش را به اشتباه ترجمه کرده‌اند اما زبان کاملاً لکی است. این پوست اکنون در موزه‌ی آثار باستانی شهر سلیمانیه نگه‌داری می‌شود.
هرمزان رمان و آگران کوشان/
وژان شاردوا گورا گوراکان/
زورکاره عرب کردیانه خاپیر/
گندانی پهله هر تا شار زور/
ژن و کنیکان و دل بشیا/
مرد آزا تلیا و روی خوینوا/
روشنی زرتشت مانو و بیکس/
بزیکا نیکا هرمزد و هویچ کس/

*چاپ شده در سیمره 455(4 تیرماه 97)

 

 

 

1 نظر

  • پیوند نظر حسین آزادبخت موموند حسین آزادبخت موموند سه شنبه, 12 تیر 1397 ساعت 19:27

    باسلام حضور همه عزیزانی که به بیانات ارزشمند جناب آقای امیری گرامی دربالاتوجه کردند حال عرض می کنم که
    دوستان این استاد بدون هیچ سندویا نشانی در بند چهار مقاله بالا فرموده اند که محل قبر حضرت ملاترکه میر موموند در قمش ایتیوند جنوبی نیست توجه ندارند که این فرمایش ایشان چه خسارات گرانی ببارمی آورد حال من از ایشان تقاضادارم بفرمایند مزار آن عارف بزرگ در کجا ودر کدام ارامستان قرارگرفته
    دوستان من بدون بررسی وتحقیق این کار را نگرده ام وبدون اجاز ازمقامات مسئول اقدامی انجام نداده ایم ودر زمان کلنگزنی که توسط امام جمعه محترم دلفان وبا حضور تمام روسای ادارات آن شهرستان در محل قبر آن حضرت همه حاضر شده اند وبا بیانات امام جمعه محترم دلفان اقدام به خاک برداری وبرداشتن سنگ قرها کردیم .
    اول طبق اطلاعاتی که ازقبل درمورد سنگ قبر آن حضرت که در گذشته دور توسط یارانش آن سنگ قبر را دربالای سر در دل زمین قرارداده بودند با اطلاع شدیم بعد اقدام به در آوردن سنگ قبری بنام مرحوم کدخدا ملا ترکه میر موموند بتاریخ 1236 هجری قمری از بالای سر آن قبربیرون آوردیم که عکس گرفته شده از آن مراسم وبرداشتند آن سنگ در پایین این نوشته قرار می دهم ودر ضمن با حضور بیش از یکصد نفر از برزگان و رِوسای شهرستان دلفان سنگ قبرخود حضرت ملا ترکه میر وسنگ قبر فرزندش بنام لکه میر بتاریخ 1238 هجری قمری وسنگ قبر بابامیر فرزند لکه میر ونوه خود آن حضرت بتاریخ 1300هجری قمری وسنگ قبر مادر بزرگ خود شاعر وعارف بزرگ بنام حمینه فرزند دالکه بتاریخ 1112هجری قمری در آن آرامستان در اطراف قبر حضرت ملا ترکه میر موموند از دل خاک بیرون اوردیم وحال شما می فرماید که قبر استاد وعارف بزرگ لک در میان قوم وخویشانش نیست دوستان من حدود بیش از ده سند نوشته مربوط به خاندان آن حضرت وبزرگان ایل موموند در دلفان وترهان که به مهر واسم آن بزرگان می باشد در اختیار جناب آقای استاد بهادر غلامی قرار داده که در آینده نزدیک که کتاب شعراین عارف بزرگ به چاپ می رسد آن اسناد را در آن کتاب چاب ودر دیدعموم قرار گیرد تا هویت این شاعروعارف گرانمایه لک مشخص شود

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004