شما اینجا هستید: خانهمقالهتلاقی تکنولوژی و جامعه‌ی بشری

تلاقی تکنولوژی و جامعه‌ی بشری

یکشنبه, 03 شهریور 1398 ساعت 12:44 شناسه خبر: 4566 1 نظر
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
صبا محمودوند صبا محمودوند

سرعت پیش‌رفت تکنولوژی طی چند دهه‌ی اخیر به اندازه‌ای بالا بوده است که شاید برای نسل جدید قابل درک نباشد، هوش مصنوعی شاخه‌ای از تکنولوژی است و به ماشین‌ها یا سیستم‌هایی گفته می‌شود که می‌توانند واکنش‌هایی مشابه رفتارهای هوشمند انسانی از جمله درک شرایط پیچیده، شبیه‌سازی فرایندهای تفکری و شیوه‌های استدلالی انسانی و پاسخ موفق به آن‌ها را برای حل مسائل داشته باشند.

 

اما به جز موارد ذکر شده آیا دستگاه‌ها قادر به درک احساسات و عواطف انسان‌ها هستند؟ شاید وجود نوعی تراشه‌ی عاطفی یا به عبارتی هوش مصنوعی عاطفی جذاب به نظر برسد اما عواقب آن نیز می‌تواند نگران کننده باشد.

علم ماشین ودستگاه‌های الکتریکی به تازگی نرم‌افزاری را تولید کرده است که می‌تواند احساسات انسان را پردازش کند و حتا می‌تواند حالت‌های ظریفی از چهره را بهتر از انسان تشخیص دهد و از طریق پیمایش (اِسکَن) صورت آن شخص آن‌چه که در درون او می‌گذرد را شناسایی کند.

در ابتدا این نوع از تکنولوژی با استقبال تبلیغ کنندگان و بازاریاب‌ها مواجه شد، برای مثال شرکت کوکا کولا (coca-cola) کارکنان شرکتی به نام اَفِکتیو(Affective) را استخدام کرد که از طریق نرم‌افزار تشخیص حالات و احساسات برای محصولات خود تبلیغ کند و تغییراتی در نرم‌افزار ایجاد کند تا باعث افزایش بهره‌وری آن شود، همان‌طور که پیش‌بینی شده بود، هزینه‌ای که صرف انجام این کار شد به عنوان یک تلاش و اقدام مؤثر واقع نشد، بر این اساس تحقیقات نشان دادند بهتر است روی شیوه‌ای از تبلیغات تمرکز شود که به عکس‌العمل‌های احساسی و عاطفی می‌پردازد نه آن‌هایی که از شیوه‌های خردگرا و منطقی استفاده می‌کنند. 

تشخیص حالات و احساسات می‌تواند در اصول قیمت‌گذاری و بازاریابی به شیوه‌هایی جدید انجام شود، به‌طور مثال وقتی که جلوی ماشین فروش یک مغازه یا رستوران ایستاده‌اید به اندازه‌ی میزان گرسنگی شما قیمت‌ها تغییر می‌کند، هرچه بیش‌تر گرسنه باشید محصول موردنظر گران‌تر می‌شود. این تکنولوژی از الگوریتم‌های تشخیص چهره استفاده می‌کند.

هنگامی که وارد مغازه‌ای می‌شوید، دوربین‌ها می‌توانند چهره‌ی شما را ثبت و ضبط کنند و اطلاعات مربوط به شما را از کامپیوتر دریافت کنند، بدین ترتیب شما را شناسایی می‌کنند، فروشنده ممکن است به شیوه‌ای محتاطانه به نکاتی دست پیدا کند برای این که چگونه روی شما اثر بگذارد تا محصول را خریداری کنید، به نظر می‌رسد این به نوعی از احساس خودبینی یا اهمیت فردی مربوط می‌شود، بر اساس روانشناسی به قسمتی از ذهن یک شخص مربوط می‌شود که تمایلات پنهان خود را به طور ناخودآگاه با نیازهای غریزی دنیای واقعی تطبیق می‌دهد و به دلیل احساس عدم اطمینان شخص نسبت به توانایی‌هایش یا ارتباطات او با دیگران از این موقعیت استفاده می‌کند تا از مزایای آن بهره‌مند شود.

اما اگر قابلیتی که ضروری نیست ولی وجود داشتن آن مزیت محسوب می‌شود به این سیستم اضافه شود مفید است و هیچ گونه مضرتی ندارد؟

در نظر بگیرید که پایگاه‌های داده از طریقی مطلع شوند که شما فردا یک مصاحبه‌ی کاری دارید، بنابراین این امتیاز برای شما در نظر گرفته می‌شود که برای خرید یک کت رسمی یا کراوات هزینه‌ی کم‌تری بپردازید، اما اگر شما به عنوان فردی شناسایی شوید که به فروشگاه ها می روید و مقدار کمی پول برای خرید دارید، شما ممکن است نادیده گرفته شوید یا حتا فروشنده با حالتی حاکی از بدگمانی یا حالتی مشکوک  رفتار  و حرکات شما یا جایی هایی را که می‌روید دنبال کند.

یکی از کاربردهای بالقوه و تقریبا اجتناب ناپذیر  نرم‌افزار تشخیص حالات و احساسات شناسایی افرادی است که رفتارهای نامطلوب دارند؛ حال یا مجرم شناخته می‌شوند و یا از نظر جامعه قابل پذیرش نمی‌باشند.

طبق معمول نرم‌افزارهایی از این نوع برای امنیت استفاده می‌شوند، بنابر گزارش‌های موجود در بعضی از تجمعات تشخیص چهره برای شناسایی آشوبگران بالقوه استفاده می‌شود.

در حال حاضر نرم‌افزارهایی از این قبیل در فرودگاه‌های ایالات متحده آمریکا برای مسائل امنیتی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

در چنین مسائلی پیش‌بینی و شناسایی عوامل خطر قبل از وقوع آن و یا حتی قبل از شناسایی خطرات شناخته شده اهمیت به‌سزایی دارد، مثلا این که چه کسی عصبانی است یا چه کسی مثل مجرم‌ها رفتار می‌کند.

در بیش‌تر کشورهای اقتدارگر، این نرم‌افزار ممکن است به شناسایی ناهنجاری‌ها بپردازد.

در چین این نرم‌افزار تحت نظارت و تلاش‌های حزب کمونیست بیش از 100 میلیون کاربر ثبت نام شده دارد و بیش‌ترین میزان بارگیری (دانلود) برنامه از طریق فروشگاه دیجیتال اَپِل (Apple digital store)  می‌باشد.

در کشوری که به مسائل اجتماعی اهمیت می‌دهد و برای نظارت بر سیستم دیجیتالی شناخته شده است که بر اساس نحوه‌ی رفتار پاداش یا مجازات تعیین می‌کند، جای تعجب نیست که بسیاری از افراد  برنامه‌ای را که نیویورک تایمز آن را توصیف کرده دانلود کرده‌اند.

به زودی مردم در چین ممکن است حتی قادر نباشند هنگام استفاده از نرم‌افزار چشم‌هایشان را بچرخانند، چرا که دوربین‌های تلفن می‌توانند میزان رضایت و خشنودی آن‌ها را در حالی که سخنان اخیر شی جی پینگ (ریاست جمهوری چین) را می‌خوانند نشان دهد، سپس امتیاز کسانی را که کمتر از بقیه مشتاق به نظر می‌رسند کسر کند. 

این تقاطع جایی است که علم و جامعه‌ی بشری یک‌دیگر را ملاقات می‌کنند.

 

*این مقاله از زینِپ توفِچی (Zeynep Tufekci) دانشیار دانشگاه کالیفرنیای شمالی در مجله‌یscientific American  به انتشار رسیده است.

*چاپ شده در سیمره503(30اَمرداد98)

 

 

 

 

1 نظر

  • پیوند نظر  . . چهارشنبه, 06 شهریور 1398 ساعت 11:16

    مطلب جالبی بود و البته ترسناک!
    خسته نباشین

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004