شما اینجا هستید: خانهگزارشبلوط، میراث یک فرهنگ است!

بلوط، میراث یک فرهنگ است!

چهارشنبه, 17 دی 1393 ساعت 10:42 شناسه خبر: 1124 1 نظر
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
seymare seymare

 علي گودرزيان: هنوز خیلی ازما نمی‌دانیم محیط زیست، اساسی‌ترین چالش زندگی بشر امروز است! دولت باید با نگاهی جدی‌تراز این سفارش‌های کلیشه‌ای، محیط زیست را به مردم و دستگاه‌های اداری بشناساند! ما در حوزه‌ی محیط زیست هم‌اکنون، در بحران تمام هستیم! امروز نسل تمام جانوران وحشی کوه‌های زاگرس، از بز و کل و قوچ کوهی گرفته تا یوز و ببر و خرس و گرگ و حتی شغال به تعبیر سعدی«نگون‌بخت» رو به نابودی است! نباتات در حال خشک‌شدن هستند! نه از «شَن» نامی باقی مانده نه از«کِیکِم» و«تاویلِک» و«وَن» و «زالزالک» و«مَرو» و«بِرالِک» اثری مانده است! تنهاترین وامانده‌ی ایل جنگل‌های زاگرس«بلوط» نیز، در معرض نابودی تمام است! دردمندانه این که آدم‌ها بی‌خیال روزگار، هر روز دارند به انقراض خویش نزدیک می‌شوند!

 

 راستی اگر بلوط هم از میان برود چه خواهیم داشت!؟ جز تل‌انباری از گردوغباری خشک و کوه‌های کچل‌شده‌ی بی‌ریخت که سوهان روح می‌شوند! آفتاب برآمده از یال «اشترانکوه» و «دنا» و «سفید کوه» و «الوند» و«سبلان» «سهند» به پشیزی نمی‌ارزد! این چراغ آسمان را اگر در آغوش شاخه‌های تنومند جنگل‌های زاگرس نبینیم و اگر تراوت برگ درختان بلوط را نداشته باشد! دیدنش ذوقی ندارد! حسی نخواهد داشت! چشمی روشن نخواهد کرد!
برای احیای زندگی دوباره‌ی بلوط‌ستان زاگرس، راهی جز هم‌گرایی «دولت و ملت» نداریم! دولت ناگزیر باید با ملت رفیق شود و ملت را با خود هم‌آهنگ کند. با این«مناسبت‌سازی‌ها» کاری از پیش نخواهد رفت! کارد آمده به استخوان رسیده است! باید با آژیر قرمز، خطر انتقراض ایل جنگل‌ها و مردم را به دنیا گوش‌زد کرد!
ما چگونه می‌توانیم در روستا انگیزه‌ی نگه‌داری از «محیط زیست» را بالا ببریم وقتی آنان را از ابتدایی‌ترین خدمات آب و برق و سوخت‌های فسیلی محروم کرده‌ایم؟ وقتی با حریصانه‌ترین شکل، به وحوش نگاه می‌کنند تا شکارشان کنند!؟ وقتی برای شندرغاز حاصل از فروش زغال، به جان درختان تنومند بلوط می‌افتند!؟
وقتی آموزش و پرورش از تأمین اعتبار هزینه‌ی برگزاری یک جلسه‌ی هم‌اندیشی- هر چند یک‌روزه- برای معلمین روستایی عاجز است!؟ وقتی هنوز«محیط زیست» به‌عنوان یک چالش مدرن زندگی بشر، به رسمیت شناخته نشده است!؟ وقتی بسیاری از مردم هنوز، درک درستی از محیط زیست ندارند!؟ ما چگونه می‌توانیم از محیط زندگی خود پاسداری کنیم!؟
امروز یکی از فوری‌ترین مباحث محیط زیست منطقه‌ی زاگرس تدوین راه‌برد و راه‌کارهای حفظ و نگه‌داری از جنگل‌های منطقه‌ي زاگرس است! «این جنگل‌ها از انتهای شمال غربی ایران (استان آذربایجان غربی) آغاز و سپس غرب (استان‌های ایلام و لرستان) و جنوب غرب ایران (استان‌های کهگیلویه و بویراحمد و فارس) را دربرمی‌گیرند. «بلوط» مهم‌ترین و فراوان‌ترین گونه‌ی درختی موجوداین جنگل‌هاست. سلسه‌جبال زاگرس، وسیع‌ترین و اصلی‌ترین رویشگاه گونه‌های مختلف بلوط درایران است.
گونه‌های مختلف بلوط نسبت به تغییرات آب و هوایی، حساس‌اند، ولی در مجموع جنس بلوط سازش اکولوژیک و میزان بردباری بسیار زیادی داشته و دارد. به شکلی که تغییرات درجه‌ی حرارت را در گستره‌ی ۳۱- تا ۴۵+ درجه سانتی‌گراد و بارندگی ۲۵۰ تا ۱۰۰۰ میلی‌متر را تحمل می‌کنند. مناسب‌ترین زیستگاه بلوط مناطقی با بارندگی ۳۵۰ تا ۷۵۰ میلی‌متراست. رویشگاه گونه‌های این جنس از جلگه تا ارتفاع ۲۷۰۰ متر از سطح دریا گسترش دارد و هر چه اقلیم خشک‌تر می‌شود، درختانی کوچک‌تر و با قطری کمتر ایجاد می‌شوند. گونه‌های بلوط، روی خاک‌های عمیق و حاصل‌خیز تا خاک‌های سطحی و کم‌عمق و اکثرن روی خاک‌های قلیایی رشد می‌کنند.» با شعار و سخن‌رانی درست نمی‌شود! باید در کلام و گفتار مسئولین به جای شعار و سخن‌رانی صداقت و پابه‌کاری بنشیند! حفظ و نگه‌داری از محیط زیست وظیفه‌ی همه‌ی مردم و ادارات دولتی است! هرچند ادارت کل محیط زیست و منابع طبیعی و سازمان جهادکشاورزی بیش از همه بارسنگین‌تری بردوش دارند و باید دراین مسیر توان‌های خود را دوچندان کنند!
نخستین گام حفظ و بهینه‌سازی محیط زیست، بهره‌مندی از توان‌های نیروی متخصص و تحصیل‌کرده‌های جوان است! با کمال تأسف نگارنده، تنها تحصیل‌کرده‌ی کارشناس ارشد جنگل شناسی با گرایش کنترل بیولوژیک بیماری‌های جنگل را دراین حوالی می‌شناسم که حتا در این زمینه یعنی بیماری‌های جنگلی، تحقیقات ثبت‌شده‌ای دارد و باره‌ها خود را به مدیران مربوطه عرضه کرده است اما از پذیرشش حتا به‌عنوان «مشاور افتخاری(رایگان) در امور جنگل‌ها»، استنکاف کرده‌اند! با این همه ما نباید ناامید شویم! می‌خوانیم! می‌گوییم! می‌نویسیم! و می‌خواهیم! چراکه «خواستن توانستن است!»
 اعضای «تالار مجازی اندیشه‌ی لرستان»، در مباحث دوره‌ای خود این‌بار، به «آسیب‌شناسی جنگل‌های زاگرس» پرداختند. برای آگاهی عموم مردم، دیدگاه و نقد و نظرات مطرح‌شده را در سی بند، جمع‌بندی، و تقدیم می‌شود!:
1-حدود23گونه‌ي بلوط در ایران وجود دارد، رویش‌گاه بیش‌تر آن‌ها زاگرس است. «بلوط» دردهه‌های پیش، مصارف دارویی، غذایی و هم‌چنین تعلیف دام و هیزم! داشته است.
2-جنگل‌های لرستان نیاز به مراقبت بیش‌تردارند. از این پتانسیل برای رشد و توسعه‌ي استان و کشور می‌شود بیش‌تر بهره‌مند شد! باید این گنجایش ویژه، شناخته شود.
3-مشکل اصلى بلوط‌ها، کهن‌سالى و پیرى آن‌هاست. هرچند در کنار درخت ‌پیری، نهالی رشد می‌کند و به شکل «شاخه‌زاد» تکثیر می‌شود! بلوط گونه‌ی مقاومى است. زراعت زیراشکوب جنگل‌ها و چراى بى‌رویه، مانع رشد نهال‌هاى جوان می‌شود! نابودی جنگل‌های لرستان ریشه درعوامل انسانی و طبیعی دارد! خشک‌سالی، ریز گردها، چرای بی‌رویه‌ي دام، قطع درختان توسط انسان، کهن‌سال‌بودن درختان بلوط، عدم حفاظت صحیح توسط جنگل‌بانی، نبود امکانات و بودجه، شکار بی‌رویه، کاشت زمین‌های با شیب زیاد توسط روستاییان! استحصال زمین کشاورزی از جنگل، تعریض واحداث راه‌ها،عدم گازکشی اکثر روستاهای لرستان و قیمت بالاتر سایر سوخت‌ها نسبت به گاز و همیشه در دسترس‌نبودن آن‌ها، عوامل از بین‌رفتن جنگل‌های بلوط می‌باشند. مدت‌هاست منابع طبیعی جلوی تبدیل جنگل به زمین کشاورزی را نمی‌گیرد. باید شماره‌تماس‌های سربه راستی، در تمام مناطق استان به‌ویژه در مسیر جاده‌های اصلی در معرض دید و آگاهی مردم قرار داده شود تا درهنگامه‌های آتش‌سوزی، مردم مراتب را به آگاهی مسئولین مربوطه برسانند!
4- تکثیر طبیعی این بلوط از طریق کاشته‌شدن میوه‌ي آن صورت می‌گیرد. جوندگان خانواده سنجاب جهت ذخیره‌سازی میوه‌ی بلوط، برای فصل زمستان آن را درعمق مناسبی دفن می‌کنند. فراموش‌کردن جای برخی از این میوه‌ها توسط سنجاب‌ها باعث می‌شود که در بهار سال بعد، جوانه بزنند. این جوندگان موجب زایش مداوم جنگل‌های بلوط هستند. سنجاب‌ها از روی غریزه، مقاوم‌ترین دانه‌ها را برای دفن‌کردن انتخاب می‌کنند و بنابراین احتمال سالم‌ماندن میوه در زیر خاک و جوانه‌زدن آن در سال بعد، بسیار بالا می‌رود. در سال‌های اخیر برخی کارشناسان از خطر انقراض سنجاب ایرانی گفته‌اند که در ادامه‌ی حیات جنگل‌های بلوط ایران، نقشی اساسی دارند! نقش احیای‌سنجاب برای احیای جنگل، بسیار مهم است! این روش درکشورهای اروپای غربی درحال انجام هست!
5- فرااستانی و منطقه‌ای‌بودن پدیده‌ی شوم ریزگردها و پی‌گیری سیاست‌های تعامل گرایانه با محل تولید ریزگردها (عراق و ...) در جهت حفاظت از این سد مهم زاگرسی و فلات ایران، بسیار مهم است. پس اقدامات ضربتی و کوتاه‌مدت باید اعمال گردد، تا حداقل داشته‌هایمان حفظ شود و گرفتار مصیبتی گران‌تر نشویم! تأثیر خشک‌سالى‌هاى اخیر، بیش از ریزگردهاست. آفات و بیماری‌ها از عوامل ثانویه هستند! ریشه‌ی بروز مشکلات باید برطرف شود! هنوز جای این پرسش باقی است که آیا به طور قطعی مشخص شده که علت نابودی درختان بلوط ناشی از خشک‌سالی یا ریزگردها است؟ هرچند خیلی‌ها باورمندند که تنش ‌آبى، عامل اصلى بروز خشکیدگى است!
ریشه‌ي این درختان پیر، با شرایط اقلیمى صدها سال پيش سازگارى دارند و نه شرایط اقلیمى امروز! وزارت جهاد کشاورزى، پیشنهاد کاشت درختان مثمر را داده‌اند ولى سازمان جنگل‌ها نمى‌پذیرد، باید دیدگاه اکوسیستمى به جنگل‌ها داشته باشند! الان همین دیدگاه اکوسیستمی با حذف عملی سنجاب چالش‌پذیر شده است، پس بهتراست در راستای این نقیصه چاره و هم‌اندیشی‌ای و هم‌گرایی به‌وجود آید! مخالفین دیدگاه وزارت جهادکشاورزی دلایل فنى دارند مصرف کود و سم براى درختان مثمر ممکن براى درختان بومى جنگلى مضر باشد! باید همه‌ي ملاحظات اقتصادى، اجتماعى، فرهنگى، زیست‌محیطى، اکولوژیکى، امنیتى و ... در نظر گرفته شود!
6-باید ارزش‌مندی درختان بلوط را ازطرق، مختلف از جمله نصب تابلو در مناطق دارای پوشش جنگلی به مردم گفته و یادآوری شود. کاری که تا الان نشده است! و برای مردم نقش مثبت این گونه‌ی درختی، نهادینه شود. تأمین سوخت روستاییان ساکن‌ حاشیه جنگل‌های بلوط، یکی از راه‌های نگه‌داری از درختان بلوط است!
7-از6 میلیون هکتار جنگل‌هاى زاگرس، 20 درصد آن دچار خشکیدگى است. دولت به تنهایى توان رفع حجم زیاد مشکلات موجود را ندارد! موضوع خیلى پیچیده است! موضوعی فرااستانی و حتا فرامنطقه‌ای و می‌توان با اطلاع‌رسانی و حمایت مسئولین حمایت مجامع علمی و جهانی را هم، با خود داشته باشیم! دولت جلسات متعددى با دولت‌هاى عراق، سوریه و ترکیه داشته است؛ ولى وسعت عرصه‌هاى برداشت ریزگردها خیلى گسترده است! ترکیه 22 سد بزرگ در بالادست «دجله و فرات» زده و بسیارى از تالاب‌هاى پایین‌دست عراق خشک شده است و ریزگردها زیاد شده‌اند!
8- سال گذشته آموزش و پرورش در یک اقدام تحسین‌برانگیز، از دانش‌آموزان ابتدایی خواست میوه‌ی بلوط را بکارند و بعد از تبدیل‌شدن به نهال، تحویل آموزشگاه دهند تا در مناطق مناسب، کاشته شوند. این طرح که به طرح V مشهور است با مدیریت منابع طبیعی لرستان و درمنطقه‌ي شوراب به‎صورت آزمایشی اجرا شده است و جواب هم داده است. باید تشکل‌های مردم‌نهاد حامی جنگل و محیط زیست، تقویت شوند و امکانات لازم را در اختیار آن‌ها قرار داد! راه‌کارها باید در سطح 6 میلیون هکتار عرصه‌ي زاگرس قابلیت اجرایى داشته باشد! برای دست‌یابی به راه‌کارهای بهترین شیوه‌های حفظ و نگاه‌داشت جنگل‌های بلوط، بهتراست یک فراخوان مقاله‌ي جهانی با همکاری استان‌های هم‌جوار با تعیین جوایز ارزنده، داده شود!
9- سازمان جنگل‌ها طرح جامعى تهیه نموده است. 52 سال از قانون ملى‌شدن جنگل‌ها مى‌گذرد و اوضاع روزبه‌روز بدتر شده است. اکوسیستم طبیعى جنگلى، به هم خورده است! قوانین منابع طبیعى با دیدگاه سنتى 40 سال پیش نوشته شده‌اند و اصلاً کارایى ندارند!50 سال تجربه ثابت کرده است که این قوانین منابع طبیعى، کارایى ندارد! موضوع دیگر قضایی‌سازی است و جرم‌انگاری قطع جنگل و درخت و تخریب مراتع است! مجازات‌های قطع درختان جنگلی بسیار سبک وناچیز است مثلاً برای درختی که 300 سال طول کشیده تا در طبیعت، قامت‌ برافرازد، مجازاتش 50 هزارتومان است! برخورد منابع طبیعی بسیار غیرمسئولانه و توأم با بی‌تفاوتی است!
 باید عرصه‌هاى جنگلى براساس محدوده‌هاى سامان‌هاى عرفى در اختیار بهره‌برداران محلى قرار گیرد! و با ترکیب دانش بومى و نوین به راه‌حل‌هایى رسید که مبناى علمى داشته باشد. مقبولیت اجتماعى داشته باشد. از نظر اقتصادى، مقرون‌به‌صرفه باشد. از نظر اکولوژیکى پایدار باشد! از نظر قوانین و ساختارها هم شفاف باشد.
10- مردم علاقه‌ی خاصی به ذغال بلوط به خاطر کیفیت خوب آن دارند. باورمردم این است که «کباب» روى ذغالِ بلوط، خیلى خوشمزه‌تر است!!! علاقه‌ی مردم لرستان به«کباب» و به‌دنبال آن، خرید ذغال، بازار خوبی برای سودجویان ایجاد کرده است که لازم است برخورد شدیدی با این افراد صورت گیرد! هرچند برخورد تحکمی جواب خوبی نخواهد داشت!
11- دام‌ها نیز از عوامل نابودی درختان هستند. بارها دیده شده که چوپان‌ها و دام‌داران، شاخه‌های بلوط و درختان دیگر را بریده‌اند و گوسفندان را در فصل بذر به چرا برده‌اند. گوسفندانی که در دسته‌های بزرگ از شاخه‌های بریده بلوط‌ها آویزان می‌شوند و برگ‌های آن را می‌خورند. باید «معیشتِ جایگزین» شناسایی کرد، مشکل کاشتن بلوط نیست، مشکل حفظ نهال از دست چراى دام و شخم زیراشکوب جنگل است! مشکل اصلى کهن‌سالى است!باید تنوع سنى و گونه‌اى درختان زاگرس اصلاح شود!
12-یکى از عوامل تغییر کاربرى اراضى و تبدیل جنگل‌ها به زراعت، همانا تصاحب اراضى و به‌دست آوردن مالکیت آن است! یکى از راه‌هاى جلوگیرى از هجوم حشرات چوب‌خوار، هرس‌نمودن درختان و قطع شاخه‌هاى خشک‌شده مى‌باشد که در قدیم بیش‌تر این کار صورت می‌گرفت. نبود زمین مناسب برای کشاورزی روستاییان، به علت کوهستانی‌بودن و اقتصاد ضعیف خیلی از روستانشینان آن‌ها را مجبور می کند برای حفظ زمین موجودشان و یا گسترش آن، اقدام به قطع درختان یا جلوگیری از رشد نهال‌های بلوط بکنند! تخریب جنگل‌های اطراف شهر، برای تهیه‌ي هیزم روز عاشورا، عامل دیگری است که اقدام قابل قبول و کافی برای پیش‌گیری از آن به طور مؤثر صورت نگرفته است.
13- راستی در قانون حفظ و حمایت از منابع طبیعی و ذخاير جنگلی کشورجای «بلوط»کجاست؟ ماده‌ي یکم این قانون می‌گوید: از تاریخ تصویب این قانون گونه‌های درختانی از قبیل شمشاد، زربین، سرخ‌دار، سرو خمره‌ای، سفیدپلت، حرا و چندل، ارس، فندق، زیتون‌طبیعی، بنه (‌پسته‌ي وحشی)، گون، گردو (‌جنگلی) و بادام وحشی (‌بادامک) در سراسر کشور جزء ذخاير جنگلی محسوب و قطع آن‌ها ممنوع‌می‌باشد!!!
14-به راستی بودجه‌ي حفظ جنگل‌های لرستان در سال چه‌قدراست؟ چه‌قدر هزینه‌ي صرف کاشت بلوط می‌شود؟ منابع طبیعی باید گزارش کند چه کارهایی در این راستا انجام داده است؟ و دارند چه کار می‌کنند.؟.این که نشد!  ...این از دست رفت.! آن از دست رفت! ..ما باید به نسل‌های آینده به مردم به کل نظام مقدس جمهوری اسلامی به‌عنوان کارگزاران جمهوری اسلامی پاسخ‌گو باشیم؟ خیلی از درختان بلوط مخمل‌کوه، قطع شده‌اند!! کوتاهی مدیریت منابع طبیعی در برخورد با کشاورزانی که منابع طبیعی را تصرف نموده‌اند و درختان بلوط را قطع می‌کنند و از بین می‌برند قابل تأمل است! جاهایی که باید محکم دفاع بشود متأسفانه محافظه‌کاری و اهمال صورت می‌گیرد!
15- از آن جایی که فقط شرایط جوی موضوع آب را حل می‌کند در حجم وسیع باید به فکر باروری صحیح و کارشناسانه‌ی ابرها بود و باید براى جلب مشارکت مردم در حفظ و توسعه‌ي جنگل، ایجاد انگیزه‌ي مناسب نمود! معیشت مردم زاگرس، به جنگل بستگى دارد بدون حضور مردم، هیچ کارى نمى‌شود کرد! افزایش بهره‌ورى، توسعه‌ي گردشگرى، کشت گیاهان دارویى، ترویج صنایع دستى روستایى می‌تواند به‌عنوان معیشت جایگزین و کاهش فشار بر منابع طبیعى توصیه شود! در بین خود روستاییان خیلی‌ها را سراغ داریم حفاظت از یک شاخه را امری واجب تلقی می‌کنند! از باورهای دینی‌مان –نذر کردن کاشت بلوط در مناسبت‌های مذهبی و اجتماعی- برای احیای بلوط بهتراست استفاده کنیم!
 بیش از 80درصد کشور داراى اقلیم خشک و نیمه‌خشک و داراى مشکلات تخریب سرزمین است. حجم مشکلات زیاد و توان دولت محدود است! اگر جلوى تشدید تخریب را بگیریم خیلى هنر کرده‌ایم! در حال حاضرحفظ جنگل ها از افزایش سطح جنگل‌ها راحت‌تراست!
16- «دولت» باید بداند اگر «زاگرس» جنگل‌ها را از دست بدهد! ایران، کارون و زاینده‌رود و جنوب را از دست می‌دهد! استحصال آب و هدایت آب به سفره‌های عمده، با همین درختان بلوط است. مردم باید خطر انقراض زاگرس را حس کنند...!! به فرزندان‌شان منتقل کنند...!! در تفریحات آخر هفته، برپایی آتش از شاخه‌های بلوط یکی ازسرگرمی‌های مردم ماست! استفاده از شاخه‌هاى خشک خوب است؛ ولى براى حفظ غذاى حشرات چوب‌خوار باید دو درخت خشک در هر هکتار بماند! کشاندن این دغدغه به میان خانواده‌ها اهمیت زیادی دارد...!! حضور ngoها در لایه‌های مختلف اجتماعی از قبیل مدارس و بیان اهمیت حفظ درختان می‌تواند خیلی تأثیرگذارباشد! نباید از کنار نقش پراهمیت سازمان‌های مردم‌نهاد( ngo ها) به سادگی گذشت. تشکل‎های محیط زیست و Ngo بسیار مفید هستند و وجودشان برای کمک به محیط زیست ضروری است چون هدف آن‎ها هم حفظ محیط زیست است.
گاه بعضی از آن‎ها و به‌ویژه جوان‎ترها با این‌گونه مسایل، احساسی برخورد می‌کنند. آمار غیررسمی وجود دارد که ما حدود 40 Ngo در سطح استان داریم. نکته‌ي مهم این است که این تشکل‌ها باید بدانند که لازم است در مسیر حفظ محیط زیست گام بردارند و می‎بایست با مسئولین و متولیان محیط زیست هم‌قدم شوند و دقت کنند که Ngo  قدرت اجرایی ندارند... گاه برخی گروه‌ها از این مهم غافل می شوند. در ادبیات جهانى بر روی‌کردهاى مشارکتى تأکید دارند. الان روش قرق‌هاى بومى مطرح استIndeginious comnunity conserved area- ICCA.
17-فرهنگ «درخت‌کاری» نباید مختص به هفته‌ي درخت‌کاری باشد، بهتراست به شکل ویژه در رسانه‌های محلی در مورد بلوط و خطراتی که می‌تواند آن را تهدید کند اطلاع‌رسانی گردد! در کتاب جغرافیای استان‌های دارای پوشش جنگلی بلوط، بهتراست فصلی به اهمیت و جایگاه این درختان اختصاص داده شود! با همکاری آموزش و پرورش اهمیت درختان بلوط موضوع بحث دروسی مثل انشا شود! معلمان استان به‌ویژه معلمان محترمی که در روستا تدریس می‌کنند به کمک فراخوانده شوند که اهمیت درختان بلوط را در کلاس خود یادآوری کنند! فرهنگ‌سازی در بین مردم ازراه‌های مختلف به‌ویژه توصیه‌ی روحانیت و رسانه‌ها و منابر مذهبی بسیار مهم و تأثیرگذارخواهد بود!
18- یکی دیگر از راه‌های حمایت از درختان بومی به‌ویژه بلوط اعلام حمایت «اداره‌‌کل میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی» از افراد محلی برای اقامت‌گاه‌های روم‌گردی و طبیعت‌گردی است که مردم با رویکرد نگه‌داری از طبیعت و زیست بوم منطقه می‌توانند هم وضعیت نقاط گردشگرپذیر را ساماندهی کنند وهم به‌نحوی طرح‌هایی اجرا کنند که از طبیعت حمایت و نگه‌داری بشود... البته مدیریت و حوزه‌ي کارشناسی این اداره‌‌کل به طور جدی باید پای کارباشد و به مراجعه‌کنندگان برای اجرای طرح‌ها، مشاوره‌ی لازم ارایه دهد و سرمایه‌گذراران را حمایت کند!
جاذبه‌هاى گردشگرى و طبیعت‌گردى زاگرس خیلى زیاد است (فقط بلوط نیست)در ترکیه از میوه‌ی بلوط، شیرینى درست مى کنند! ناامید نباشیم قرار نیست همه‌ی کارها، یک شبه انجام شود! به تدریج و با آموزش و بسترسازى، موانع موجود هم برطرف خواهدشد!
19- نکته‌ی پایاني و شاه‌بیت این بندها این است که به نظر می‌رسد نخستین و مهم‌ترین کسانی که می‌توانند در نگه‌داری و گسترش جنگل‌های بلوط، کارآمدترباشند روستا نشینانند! پیشنهاد می‌شود همه‌ی روستاییان به‌عنوان «جنگل‌داران افتخاری» منصوب شوند و در هرسال شماری دست‌کم100تن از آنان تشویق و به آنان، جایزه و نشان افتخارهدیه شود! چرا که مهم‌ترین راه نگه‌داری جنگل‌ها و مراتع، خود مردم هستند. مردم باید به ارزش جنگل و مرتع و نقش حیاتی آن واقف شوند!
20- در پایان مناسب دیدیم تا «شعر بلوط» را نیز یک بار دیگر به بلوطیان سرفراز ایران هدیه کنیم!
بلوط در فرهنگ ما لرها واژه‌ی مقدسی است پرچین کپرهامان، تیر سقف  کومه‌هامان، سایه کولامان ،آتش اجاقمان و چراغ شب‌های درازمان از برگ و چوب درخت بلوط تهیه می‌شد و در بحران‌های قحطی نان‌ِگندم و جُو «کلوا» -نان تیره‌ی بلوط- آخرین پناه‌گاه شیران گرسنه‌ای بود که پنجه‌درپنجه مرگ می‌زدند.
 بلوط
آرام و ایستاده و سر پرصدا بلوط
هم‌قصه با قبیله‌ی خون‌گرم ما بلوط
تاریخی از حماسه و غوغایی از سکوت
این پیر با طراوت بی‌ادعا بلوط
تندیسی از نجابت مردان «ستره»پوش
اسطوره‌ی سخاوت آیینه‌ها بلوط
زخمی‌ترین سروده‌ی عصر غروب ایل
این سرگشاده نامه‌ی پرماجرا بلوط
یادآور غرور پسندیده‌ی تفنگ
این جاده‌ی تخیل بی‌انتها بلوط
خاکسری زهیبت کوچ عشیره‌ها
وامانده با مصیبتی ازانزوا بلوط
از شور«دایه‌دایه» و«برنو» سخن بگو!
ای شاعر حماسی اجداد ما بلوط!
از ایل، از سواره از قیقاچ نهیمان 
از آن همه غرور تواضع‌نماي بلوط!
از دستمال و توشه و از بوی نان سرد
از گیوه‌های پاره‌ای دردآشناي بلوط!
درمانده‌ی همیشه‌ی این تازیانه‌ي من!
وامانده با سلاسل این دردها بلوط!
*کاری از«تالار مجازی اندیشه‌ی لرستان» درلاین

 

 

 

1 نظر

  • پیوند نظر  درختان مثمر به جای بیثمر درختان مثمر به جای بیثمر جمعه, 15 اسفند 1393 ساعت 18:13

    سلام علیکم
    مقاله بسیار جالبی است ماهم سالها است در فرهنگ سازی کاشت درختان میوه به جای درختان بیثمر تلاش می کنیم و ان شاءالله موفق خواهیم شد

    که اجازه ندهیم جنگلهای طبیعی را مملو از کاج و عرعر و ده ها درخت مهاجم غیربومی کنند و هوایمان را با این درختان آلوده کننده و زمین مان را از حاصلخیزی بیندازند
    آری چرا نباید در هفته منابع طبعی به جای کاج و اوکالیتوس و کنوکارپوس بلوط و ده ها درخت بومی خودمان را بکاریم
    بیایید دست به دست بدهیم و این فرهنگ نا صحیح را تبدیل به فرهنگی صحیح کنیم پایگاه ما: alminshawy.ir
    برخلاف تصور مهمترین مسبب گرد و غبار و ریزگرد و آلودگی هوا درختان غیرمثمر و چمن هستند
    http://samoom.mihanblog.com/
    فضای سبز با درختان و گیاهان خوراکی
    و
    http://edible-landscaping.blogfa.com/
    باغبانی بهترین ورزش
    و
    http://falahat.blogtez.com/

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004