شما اینجا هستید: خانهیادداشترهاورد سفر استاد دهباشی از بخارا به شاپورخواست

رهاورد سفر استاد دهباشی از بخارا به شاپورخواست

پنج شنبه, 27 ارديبهشت 1397 ساعت 08:51 شناسه خبر: 3537 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(1 رای)
seymare seymare

شب قلعه‌ی فلک‌الافلاک را با هدف ثبت جهانی برگزار می‌کنیم

نامش را زیاد شنیده بودم، به‌ویژه هرگاه از بخارا نامی به میان می‌آمد یا مطلبی می‌خواندم بی‌اختیار به یاد استاد علی دهباشی می‌افتادم. همان که حافظه ادبیات ایران زمین است، نه ایرانی که اکنون می‌بینیم، جهان ایران، ایرانی که به قول استاد دهباشی گستره‌ی آن از ارتفاعات پامیر تا کاشمر و سمرقند و بخارا و قونیه و هندوستان و از آمودریا تا اقیانوس هند را در برگرفته است.

آری ایران جهانی، سرزمینی فراموش شده که گاهواره‌ی ادبیاتی کهن با فرهنگی ریشه‌دار و اصیل است. همان سرزمینی که رودکی، فردوسی، ناصر خسرو، مولوی، خیام، حافظ و سعدی ... در دامان آن پرورش یافتند.
بیست و پنجم اردی‌بهشت 97 برای استان لرستان روزی تاریخی بود. روز و شبی که به بهانه‌ی بزرگ‌داشت حکیم سخن، فردوسی پاک‌زاد، پای استاد علی دهباشی به سرزمین ادیبان و فرزانگان و حماسه‌سازان تاریخ باز شد و پیوندی فرهنگی از بخارا تا شاپور خواست برقرار گردید.  چه فرخنده روزی بود در کنار فخر ادبیات ایران و مبارک شبی بود در کنار پیر بخارا.
از صبح روز بیست و پنجم افتخار داشتم در کنار استاد دهباشی و دکتر بهرام پروین گنابادی از فرهیختگان و ادیبان بزرگ ایران باشم. ابتدا از دژ شاپور خواست بازدید داشتیم و آن‌چه که از عناصر معماری این دژ کهن برای این عزیزان جذاب بود، چاه دست‌کند قلعه بود که در نهایت هنرمندی و دشواری حفر شده بود. سپس از مفرغ های لرستان و گچ‌بری‌های ساسانی کاخ قلا گوری سیمره بازدید داشتند و از عاقبت تلخ این بنا ابراز تأسف نمودند.
آگرچه وقتی از عاقبت اشیا کلماکره سخن به میان آمد تاسف ایشان دوچندان شد؛ اما بازدید از موزه‌ی مردم‌شناسی قدری حال و هوا را عوض کرد و در باره‌ی آداب، رسوم، فرهنگ و هنر مباحث مفیدی مطرح شد.
هنگام بازدید از شاهکار معماری دژ شاپورخواست برای چند دقیقه‌ای در اتاق آقای نعمتی، مدیریت قلعه‌ی فلک‌الافلاک برای صرف چای درنگ نمودیم. یکی از اعضای خانه‌ی گردشگری لرستان از استاد دهباشی پرسید که قلعه را چگونه دیدی؟ ایشان ابتدا گذری به قلعه‌های قرون وسطی در اروپا زد و گفت:« به هیچ عنوان عظمت و شکوه معماری قلعه فلک‌الافلاک قابل مقایسه با آنان نیست اما به لحاظ معرفی این بنای سترگ به جهانیان بسیار ضعیف عمل کرده‌اید و اروپاییان بسیار قوی، به گونه‌ای که حتا از قلعه‌های خرابه و ناقص نیز درآمد هنگفتی کسب می‌کنند. با توجه به وظیفه سنگینی که به عهده‌ی شما نسل جوان است باید با برنامه‌ریزی دقیق و ارائه طرح مدون در قالب انجمن‌های مردم‌نهاد و نه دولتی، کمپین بزرگی تشکیل دهید و صدای هنر و معماری قلعه را به گوش جهانیان برسانید. در این راه می‌توان از سایر انجمن‌های دوستداران آثار تاریخی در داخل و خارج از ایران کمک گرفت.»
استاد دهباشی قول همکاری دادند که اگر اقدامات اولیه از سوی انجمن‌های خرم‌آباد و استان انجام پذیرد، می‌تواند با بهره‌گیری از توان هنرمندان بزرگ کشور در فضای داخلی قلعه و هم‌چنین پایتخت، همایش‌های گوناگونی را برگزار نماید و پای مسئولان ذی‌نفوذ در امر ثبت جهانی آثار را به این همایش‌ها بکشاند و در نهایت با برگزاری شب قلعه‌ی فلک‌الافلاک در تهران این موضوع را تا حصول نتیجه پیگیری نماید.
بدون اغراق می‌توان گفت بزرگ‌ترین مطالبه‌ی فرهنگی مردمان دیار شاپور خواست و بلکه تمام لرستان ثبت جهانی این اثر ارزشمند در فهرست میراث جهانی است. با توجه به مشغله‌های فراوان دستگاه‌های اداری مرتبط و رسیدگی به سایر امورات محوله، مسلم است که نباید به امید حرکتی از سوی آنان نشست، چراکه اگر اقدامی مثبت و اثر بخش از سوی آنان انجام گرفته بود دست کم باید تا کنون برآیند آن را شاهد بودیم اما متاسفانه با گذشت سال‌های زیاد از مسابقه بزرگ ثبت جهانی در بین کشورها، چنین نشده و ما نه تنها در رقابت جهانی بلکه در مسابقه داخلی نیز بازی را با اختلاف فاحش به رقبا واگذار نموده‌ایم. نیک می‌دانیم که تا کنون 3 اثر از استان فارس، 3 اثر از استان اصفهان، 3 اثر از استان خوزستان، 2 اثر از استان کرمان و .... به ثبت رسیده و این عدم توازن در بین سایر استان‌ها، به‌رغم داشتن پتانسیل بالا و آثار فاخر باعث شده، برخی استان‌ها هم‌چون لرستان در این فهرست جایی نداشته باشند. این در حالی است که اگر طبق لیست موقت فعلی، هرسال یک اثر از هر کشور ثبت جهانی شود، تا 27 سال آینده قلعه‌ی فلک‌الافلاک در فهرست دائم قرار نخواهد گرفت، لذا باید تلخ‌کامانه معترف شویم که در این قضیه نیز ناعدالتی‌هایی دیده می‌شود، برای نمونه برخی آثار که بعد از قلعه‌ی فلک‌الافلاک در لیست موقت جای گرفته‌اند با لابی‌گری‌های سیاسی از ما پیش گرفته و آن‌گونه که شنیده می‌شود در حال رایزنی برای ثبت آثار بیش‌تر می‌باشند و ما هم‌چنان مشغول درجا زدن و ایست کامل در فهرست موقت هستیم.
باید بدون تعارف عرض کنم علاوه بر عزم جدی مردم مطالبه‌گر، انجمن‌های مردم‌نهاد و سازمان‌های مربوطه، یک عزم جدی سیاسی از سوی مسئولین ارشد استان و نمایندگان محترم مردم در مجلس باید پشت این موضوع ایستادگی کامل کنند و از مسئولین مربوطه این موضوع را به عنوان یک مطالبه جدی و عمومی از سوی مردم لرستان درخواست نمایند، در غیر این‌صورت در صنعت گردشگری که آینده اقتصادی تمام کشورهای در حال توسعه وابسته به آن است، جایگاهی نخواهیم داشت.
امید است حضور استاد دهباشی در لرستان منشأ خیر شود و این پیشنهاد ارزنده‌ی ایشان آغازگر حرکتی فرهنگی و پویا با هدف ثبت جهانی قلعه‌ی فلک‌الافلاک شود.
*باستان شناس

*چاپ شده در سیمره 451(27اردی‌بهشت 97)

 

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004