شما اینجا هستید: خانهیادداشتآزمون و خطا در اقتصاد فاجعه می‌آفریند!

آزمون و خطا در اقتصاد فاجعه می‌آفریند!

یکشنبه, 11 آذر 1397 ساعت 08:41 شناسه خبر: 4047 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
دکترمصطفا شکری دکترمصطفا شکری

مرسوم است که علمِ تجربیِ بشر، بیش از هر راهی از طریقِ آزمون و خطا پیش‌رفت کرده و  به همین دلیل است که در کشورهایِ توسعه‌یافته دنیا، برای پیش‌رفت در هر چیزی، روشِ آزمون و خطا تجویز می‌شود. اما کارگزاران این کشورها، صرفاً در دو مورد اجازهِ آزمون و خطا را نمی‌دهند: در سیاست‌هایِ اقتصادی و برنامه‌هایِ آموزشی.

اما چرا روشِ آزمون و خطا در سیاست‌هایِ اقتصادی و آموزشی یک کشور مخرب است؟! 

در پاسخ می‌توان گفت که روشِ آزمون و خطا، به این دلیل مخرب و فاجعهِ‌بار است که تبعاتِ بی‌ثباتی و آشفتگی در سیاست‌هایِ اقتصادی و آموزشی، می‌تواند تاثیر به‌سزایی بر روی تمام آحاد مردم یک کشور داشته باشد. سیاست‌هایِ اقتصادیِ اشتباه می‌تواند سفره‌هایِ مردم را کوچک‌تر کند، بی‌کاری را افزایش دهد، رشدِ اقتصادی کشور را متوقف کند، موجبِ خروج سرمایه‌ها از کشور شود، به تورم و رکود دامن بزند و ... هم‌چنین تبعاتِ بی‌ثباتی در سیاست‌هایِ آموزشی کشور می تواند پرورش سرمایه‌ی انسانی کشور را در میان‌مدت و دراز مدت با چالش مواجه کند و تبعاتِ جبران‌ناپذیر فرهنگی بر جای بگذارد. بنابراین کشورهای توسعه‌یافته حتی‌المقدور اجازه بی‌ثباتی و تغییر پیاپی در سیاست‌گذاری این قسمت‌ها را نمی‌دهند. 

پس اگر روشِ آزمون و خطا اشتباه است، در سیاست‌گذاریِ اقتصادی چه باید کرد؟ راهِ جایگزین چیست؟!

به نظر می‌رسد که  بهترین روش برای سیاست‌گذاریِ اقتصادی استفاده از کلیاتِ علم اقتصاد و الگوپذیری از سیاست‌های موفق سایر کشورهایِ جهان است. طبیعتاً اگر کشوری از تجربه‌هایِ موفق و نتیجه بخش سایر کشورهایِ جهان استفاده نکند، خود محکوم به تجربهِ تمام راه‌ها و روش‌هاست و هزینه‌هایِ سرسام آور سیاست‌هایِ اشتباه را نیز باید بپردازد!

متأسفانه دیرگاهی است که سیاست‌هایِ اقتصادی در کشور ایران دچار نوسان و بی‌ثباتی شده‌اند که هزینه‌ی آن بر تمام مردمِ ایران تحمیل شده است. مثلاً طرح هدفمندسازی یارانه‌ها، برنامه‌ای بود که دولتِ وقت بدون استفاده از تجربه موفق سایر کشورهایِ دنیا، آن را به اجرا درآورد و متأسفانه هم‌اکنون یکی از معضلاتِ بزرگ اقتصادِ ایران همین پرداختِ نقدی یارانه‌هاست! بنابراین به نظر می‌رسد باید تغییراتی اساسی در ساختارِ اقتصادِ ایران ایجاد شود. امروز مسائلِ زیادی در اقتصادِ ایران وجود دارد که هر یک به نوعی مانع اشتغال است: از ناکارآمدیِ بازارها گرفته تا دخالت‌‌هایِ دولت و نامساعد بودن محیطِ کسب ‌وکار.

ضمن این‌که نباید از قطع ارتباط اقتصادِ ایران با اقتصادِ جهانی غافل شد. این‌که ما جزیی از زنجیرهِ تولید جهانی نیستیم، نقش مهمی در ناتوانی اقتصادِ ایران برای ایجاد شغل‌هایِ پایدار دارد. شکی در این نیست که اصلاحِ ساختار اقتصادی کشور نیز بدون اصلاحِ روابطِ خارجی و تعدیل در سیاست های امورخارجه مقدور نیست!

باید بپذیریم که با صرف تزریقِ پول نمی‌توان شغل ایجاد کرد، اما اگر بتوانیم موانعِ موجود را از سر راه تولید کشور برداریم، اشتغال به دنبال آن خواهد آمد. اگر این موانع برداشته شود، حتا سرمایه هم خواهد آمد و نیازی به تزریق منابعِ ارزی و ریالی نخواهد بود. منابع مالی فراوانی در دنیا وجود دارد که صاحبان‌‌شان به دنبال سود می‌گردند. اگر محیطِ کسب ‌وکار را فراهم کنیم، می‌‌توانیم این منابع را به اقتصادمان جذب کنیم. این کاری است که بسیاری از کشورهای دنیا در حال انجام آن هستند. ما نیز باید از این تجربه موفق سایر کشورهای دنیا استفاده کنیم. چین با وجود اقتصاد پررونقی که دارد، هم‌چنان به دنبال تسهیل کردن فضایِ کسب ‌وکار و کارا کردن بازارهای خود است تا سرمایه خارجی بیش‌تری جذب کند. نباید فراموش کرد که اهمیت سرمایه‌گذاری خارجی فقط در پول نیست؛ سرمایه خارجی با خود تکنولوژی و مدیریت را هم به کشور مقصد منتقل می‌کند. ضمن این‌که وقتی سرمایه خارجی به کشوری وارد شد، به دنبال آن ثباتِ اقتصادی ایجاد می‌‌شود. چرا که کشورهای دیگر چون پولشان را در کشور مقصد سرمایه‌گذاری کرده‌اند، حواس‌شان را بیش‌تر جمع می‌کنند و حفظِ ثبات آن کشور را ثبات خود تلقی می‌کنند. در واقع شبکه‌ای ایجاد می‌شود که بسیار مهم‌ تر از خود پول است. پول به تنهایی نمی‌‌تواند اشتغال و تولید ایجاد کند. به نظر می‌رسد که گره اصلی اقتصاد ایران کمبودِ سرمایه نیست؛ این است که در این اقتصاد نمی‌توان کار کرد. چرا در ایران هیچ بنگاه بزرگ غیردولتی‌‌ای وجود ندارد! حتماً مانعی وجود دارد که نمی‌‌گذارد این اتفاق بیفتد...       

 

 *دکترای اقتصاد بین‌الملل

 

 

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004