شما اینجا هستید: خانهیادداشتبرای «امید ملی»، «گفت‌وگوی ملی» ضرورت دارد نه «سکوت ملی»

برای «امید ملی»، «گفت‌وگوی ملی» ضرورت دارد نه «سکوت ملی»

پنج شنبه, 15 آذر 1397 ساعت 09:11 شناسه خبر: 4058 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
حمزه فیضی پور حمزه فیضی پور

«تمدن از زمانی آغاز شد که انسان‌ها به جای پرتاب سنگ به یک‌دیگر، حرف زدن با هم‌دیگر را آموختند»
 مقاله دکتر رنانی استاد اقتصاد دانشگاه اصفهان (برای مدتی سکوت کنم و دیگران هم .....) که مانند دیگر نوشته‌هایش به دنبال رسالت اصلاح‌گری در صدد کمک به تلطیف فضای ذهنی جامعه است تا با برخورداری از یک فرصت نبود «نقد و نظر» اذهان افراد کلیدی در جامعه در یک شرایط کاملاً آرام تصمیم‌سازی نمایند تا شاید با آرامش خاطر گره از مشکلات کشور بگشایند و با تدبیری امیدآفرینی کنند یک دل‌سوزی است ناشی از مسایل زیر که البته به جد قابل نقد است:


الف) جامعه سیاسی ما بدبین است و هر نقدی را بدبینانه تحلیل می‌کند و انتقادات یعنی تخریب ما.
ب) آن‌چه که دردمندان دانشگاهی ما  «خیرخواهانه» در شبکه‌های اجتماعی نوشته‌هایی را برای اصلاح امور نشر می‌دهند اما از ناحیه‌ی دست اندکاران امور با  «بی‌مهری»، «بی تفاوتی»، «بدبینانه» و بعضاً با خشم و غضب روبه‌رو می‌شوند.
ج) حتا نخبگان و مدعیان ارزش‌های مردم‌سالارانه این «مکتوبات» را بر نمی‌تابند. پس برای این‌که «یاس‌آفرینی» تلقی نشود و اذهان خسته از این نوشته‌های انتقادی به نوعی به آرامش خاطری برسند و به تبع پیکره‌ی رنجور جامعه ما هم التیام یابد تا که شاید تصمیماتی درست اتخاذ گردد و نسیم «امید آفرینی» دمیدن بگیرد لذا مدتی باید «..... سکوت کنم و دیگران هم همین‌طور (نقل به مضمون دکتر) .....» اما لازم است این سکوت با نیت خیرخواهانه را مورد نقد قرار داد که:
 چه وقت، کی و چه کسانی و در چه فرآیند زمانی باید «فرهنگ گفت‌وگو» را در یک جغرافیایی وسیع با نشانگان تاریخی تلخ کامی از  نبود «گفت‌وگو» از بابت روان‌شناسی قوی «فردیت‌ها» و ضعف تاریخی کارکرد جامعه‌شناسی تقویت «کنش جمعی» دورهم نشینی با پیش‌زمینه‌ی ذهنی(حس فردی) پذیرش «اختلافات»، هم تحملی و مدارا، از حاشیه‌ی توصیف‌ها در سمینارهای پرهزینه به متن جامعه دردمند و نیازمند  به «تفاهم هم‌دیگر» کشاند؟ جامعه ایرانی ما در طول تاریخ؛ چه به لحاظ نظری (مفاهیم‌سازی و ایده‌پردازی) و چه به لحاظ عملی (عملیاتی نمودن نظریات) از بابت «تسلسل انقطاع مقطعی و مصلحتی» در نظرپردازی و عمل‌گرایی کنش‌گران صاحب نظر از یک طرف و بی‌تفاوتی همراه با ترس منفعت‌گرایانه‌ی توده‌ی مردم آسیب فراوان دیده است، نتیجه این آسیب، تقویت «فرهنگ مونولگ» و تسری فردیت «من گرا» و تحکیم آن به عنوان هم حس فردی و هم کنش جمعی و به کما رفتن «آیین دیالوگ» و تعمیق فاصله حس امید پروری با عشق کنش اجتماعی در طول تاریخ فرهنگ این سرزمین است که گاه و به طور زیگزاگی با نگاه قهرمان‌پروری! و حضور چهره‌ای کاریزما، وضعیت از کما در آمدن مقطعی و نیمه جان بودن این فرهنگ را با تزریق همین نگاه (امید به چهره‌سازی و قهرمان‌پروری) در بستر تاریخ تابه حالا، ما شاهد بوده‌ایم. جامعه امروزی ما با تمسک به آیین مروت ملی و توسل به نگاه و منزلت دینی می‌تواند «گفت‌وگو» را که صفت بارز انسانیت، انسان است به آیین فرهنگ «فرهنگ سازی» نماید: مگر نه این است که توصیه‌ی منشور زندگی مدینه مدنی آیین گفت‌وگوست، مگر نه این است که: واژه‌هایی نظیر «قل؛ بگو» 315 بار و «قال؛ گفتند» 501 بار، بیانگر اهمیت فرهنگ گفت و شنود و تبادل نظر در قرآن کریم است، مگر کلام فرهنگ قرآنی ما نیست که: فبشر عباد الذین یستعمون القول فیتبعون احسنه اولئک الذین هداهم الله و اولئک هم اولوالباب؛ پس بشارت ده به آن بندگان من كه به سخن گوش فرامى‌‌دهند و بهترين آن را پيروى مى‌‏كنند، اينانند كه خدايشان راهدایت نموده و اينانند همان خردمندان ( زمر/ 17) .  روی آوردن به «گفت‌وگو»  و تلاش برای ضمیمه کردن «فرهنگ» این عنصر حیاتی عامل تضعیف «افتراقات» و ابزار تحکیم  «اشتراکات» و مانعی بر سر راه فرهنگ‌سازی غلط در«آرایش  اشتباهات» به جای شنیدن در «پیرایش» آن‌هاست. جامعه امروزی ما کم مشکل ندارد، حل مشکلات در همه‌ی عرصه‌ها نیازمند ابزار ارتباطی گفت‌وگوست. گرایش به فرهنگ سکوت حتا برای یک دوره کوتاه همان«نقطاع پیام» است که پیامدهای آن به‌جای خلق و تقویت امید اجتماعی، آفرینش یک فضای سرشار از «تک‌گویی و سکوت» خواهد بود که ثمره‌ی آن  بی‌حسی «حس اندرونی‌- فردی امید داشتن»، گرایش و تبدیل شدن «تفاوت‌ها» به «تضادهای ریشه‌دار و افتراق آفرین است.»
در جامعه کنونی ما در حوزه‌های سیاست، اقصاد، اجتماع و فرهنگ و به طور خاص میان فرادستان و فرودستان «گفت‌وگو و باور داشتن به فرهنگ آن» می‌تواند مقوم بنیادهای فکری ارزش‌های توسعه‌ای، مردم‌سالارانه و تلطیف«چالش‌ها» باشد به گونه‌ای که از طریق راه‌اندازی میزگرد گفت‌وگو درتمام نهادها و سازمان‌های قدرتمند گره از «عقده‌ها» گشوده خواهد شد و گروه‌ها به اعتصام «عقیده صائب‌تر» به لج‌های فرصت سوز و سوزاننده منابع حرکت به سمت توسعه‌ی متوازن نه خواهد گفت و با تمرین و ممارست در عرصه‌های مختلف و با مدد این نعمت الهی ( قدرت نطق و بیان / گفت‌وگو ) و با  گفت‌وگوی علمی استاد با دانشجو، گفت‌وگوی نهاد قدرت با ملت، گفت‌وگوی صاحبان نقد ونظر، گفت‌وگوی جریانات سیاسی و ... عرصه بر تک‌گویی‌ها و مونولوگ‌هایی که با «تهمت‌آفرینی» و «شبهه افکنی» تخریبی سعی در گل‌آلود کردن آب دارند تا خود صرفاً منتفع شوند و برای این کار یک طرفه «می‌برند و می‌دوزند» بی‌آن‌که تن نظرات و خواسته‌های مردم (منتقدین در حوزه‌های مختلف) را برانداز کنند و اندازه بگیرند، تنگ‌تر خواهد شد. این گروه ذی‌نفع، چراغ روشن گفت‌وگو را بر نمی‌تابند آن‌طور که «باد» به چراغ  روشن کار دارد! چرا که در نبود نقد و سخن دل‌سوزان به راحتی «گفت» دارند!! بی آن‌که گوشی برای شنیدن«گوی» داشته باشند. امید آفرینی اجتماعی با تقویت حس فردی- درونی مسئولیت اجتماعی نیازمند تکرار کنش‌های جمعی در این زمینه است تا با یک گفت‌وگوی فراگیر ملی چالش‌های که بعضاً در راستای «سکوت» آفریده می‌شوند به فرصت تبدیل گردند و از انرژی جمعی «همه با هم»، برای اعتلای ایران اسلامی استفاده بهینه گردد تا با شکل‌دهی و تقویت نهادهای توسعه‌ای، رقابت مدنی بر قرابت باندی غالب آید و آرزوی داشتن یک جامعه با نشاط، سالم و با امید اجتماعی بالا به قلب فرهنگ واقعی زندگی ایرانیان تسری یابد. نتیجه آن‌که «سکوت ملی» که خود زاییده‌ی یاس در دو سطح «فردی و اجتماعی» است، امید آفرین نخواهد بود....
*چاپ شده در سیمره 476(12آذر97)

 

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004