شما اینجا هستید: خانهیادداشتتخریبِ سیل و سیلِ تخریب...

تخریبِ سیل و سیلِ تخریب... مطلب ویژه

سه شنبه, 24 ارديبهشت 1398 ساعت 08:42 شناسه خبر: 4366 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

 

 

 

نکته‌ی اول:

باران که در لطافت طبعش خلاف نیست /// در باغ لاله روید و در شوره‌بوم خس

سعدی علیه‌الرحمه با ظرافت خاص طبیعت را با طبعش تعریف می‌کند که طبیعت «مهندس» نیست و ذاتی دارد آن ذات با تمام وجود «زیباست» ولو در جایی "وحشی" باشد که این وحشتِ زیبا طبع طبیعی آن است، اما آن‌چه اصل بر این طبعِ طبیعت می‌باشد بسترهای مهندسی شده توسط ابنای بشر است که به واسطه‌ی آن‌چه کرده و می‌کند از چشمان اشک‌آلودِ از روی شوق آسمانِ رحمت، سیلاب تخریب به باغ زندگانی خویش مهمان می‌کند. 

 

سیلاب اخیر مهندسی شده دست تک‌تک ما انسان‌هاست؛ چه آگاهانه و چه از روی بی‌تدبیری و عدم آینده نگری. این عدم مسئولیت‌پذیری و بی‌رحمی نسبت به "طبیعت" از سوی فرهنگ جامعه (تخریب درختان، تجاوز به حریمِ خانه‌ی اجدادی "رودها"، بنای خانه در کنار خانه‌ی رودها!!) و عموم مسئولان (نسپردن کار به کاردان، صدور مجوزها، تبدیل مسیل به هتل و شاه‌راه، بی‌حسی اخلاقی در انجام وظایف و..) قطعاً واکنش طبیعی "طبیعتِ سیل" را به دنبال دارد: تخریب، تخریب. چون با «تبر و بیل» آزار داده‌ایم و سلحشورانه به حریم رودخانه‌ها تعدی و تجاوز نمودهایم آن‌چه باید بگیریم (تجاوزآبِ حیات به حریم زندگی ما: گل ولای) نتیجه‌ی این مهندسی نگرش ماست..... 

چو بد کردی مشو ایمن زآفات 

که لازم شد (آمد) طبیعت را مکافات

      

نکته‌ی دوم:

تخریب سیل: طبیعت سیل دارای قدرت ویرانگری است. ویرانگریِ این خشم طبیعت را نباید صرفاً به زیرساخت‌های اقتصادی، صنعتی، کشاورزی و آموزشی تقلیل داد که در جای خود مهم است، مهم‌تر این‌که سیل تخریب بعد روانی، عاطفی و دل‌بستگی مکانی و زیستی انسان‌ها را به دنبال دارد. با سیل نظم اجتماعی عادت شده در زندگی به هم می‌خورد. سال‌ها ذیل یک سقف زندگی کردن نوعی عطشِ دل‌بستگی روحی به مکان زیست در فرد یا افراد ساکن ایجاد می‌کند با سیلابی این زیستِ تعلقی خاطره می‌شود. بازسازی روحی، روانی و اجتماعی افرادِ آسیب دیده که باید در شرایطِ زیستی جدید، زندگی مکانی دیگری را تجربه کنند کار آسانی نیست لذا علاوه بر این‌که باید زیرساخت‌ها مرمت و بازسازی شوند که این کارِ مهندسان، معماران و اهل فن است باید متخصصان اجتماعی و روان‌شناسی (حوزه‌ی مددکاری فردی و اجتماعی) نیز در کاهش آلام سیل اخیر در نقشه‌ی راه برنامه‌ریزی و بازسازی شهرهای آسیب‌دیده (از جمله پل‌دختر و معمولان) به کار گرفته شوند. هم‌وطن و هم‌استانی که در سیل اخیر خانه و زندگی‌اش را از دست داده و این غم با غم از دست دادن عزیزی توامان گشته است به جد نیازمند توجه ویژه مسئولان می‌باشد.

 

نکته‌ی سوم: 

سیل اخیر هم "تشکر" ویژه را به‌دنبال خودش آورد و هم انتقاداتی. از جمله تشکر از هم‌دلی و همراهی کلیه نیروهای مسلح (ارتش، سپاه، بسیج و نیروهای خودجوش مردمی) که از یک حیث همانند دیگر کشورها که معمولاً ذیل اتاق فکر مدیریت بحرات که دولتی است به یاری سیل‌زدگان و مدیران دولتی در این بحران شتافتند. و از حیث مردانگی  و مجاهدت هم‌چون دوران جنگ، هم‌دلانه عشق به هم‌وطن را به نمایش گذاشتند. انتقادات هم متوجه مسئولان دولتی است که به دلیل همان "بحران مدیریت‌ها" نقطه‌ی عزم آغاز مدیریتی احسن و از قبل تدارک دیده شده را در سیل اخیر از خود نشان ندادند: مانند درسفرفرنگ بودن برخی‌ها!! برای بیان انتقادات بیش‌تر بر عملکرد مدیران دولتی میتوان شیوه‌ی برخورد دیگر دولت‌ها را در چنین حوادثی به عنوان الگوی موفق در مدیریت بحران مورد واکاوی و مقایسه قرارداد تا عیان شود که ما  در "شایسته سالاری" و نصب بنرهای انتصاب (انتصاب به حق، شایسته و.......) چه قدر به بادیه بیهوده شعار دادن رفته‌ایم و تدبیرمان را به رفاقت‌های دوران دفتر استراتژیک گره زده‌ایم!! سونامی ژاپن و و زمین لرزه 9ریشتری آن در سال 2011 و نحوه‌ی مدیریت این بحران، برای مطالعه عمق فاجعه و پی بردن به مدیریت علمیِ برنامه‌ریزی شده و هماهنگی دو اتاق فکر این کشور( اتاق فکر نخست وزیری و اتاق فکر جمعیت هلال احمر) در مواجهه با این بحران مثال خوبی از یک الگوی مدیریتی کم‌نظیر می‌باشد .

 

نکته‌ی چهارم: 

 سلفی‌ها و سیلِ تخریب‌ها .... : شاید بیان این نکته انتقادی مناسب احوال این روزهای هم‌وطنان آسیب دیده از سیل نباشد و شاید هم از نظر دل‌سوزانِ صادقِ همراه مردم جایش نباشد که این مسئله مطرح شود اما از بابت رفع ایراد و حسب سودمندی در یادآوری ضعف‌ها جهت رفع آنان نگارنده باور به طرح ولو تلخ این اتفاق را دارد. فرهنگ سلفی باور و قاعده خاص خود را داراست، ایراد کار هم به عموم مردم برمی‌گردد و هم به برخی از افرادی که به قصد و نیت امداد در صحنه‌ها حاضر شده‌اند اما بی تفاوت نسبت به کنه فرهنگ و شرایط عکس سلفی از یک طرف و بی‌توجهی به عمق باورهای دینی در نشان دادن صداقت کاری به‌دور از شائبه ریاکاری! در شرایطی که سیل غضبناک مسیر مسیل را تغییر می‌دهد گرفتن عکس سلفی که ممکن است به قیمت از دست دادن جان تمام شود با کدام باور، ایده و نگرش منطقی سازگاراست؟ از طرف دیگر سلفی‌هایی همراه با گزارش‌هایی ارائه می‌گردد که متن اصلی که تخریب سیل هست و درد مردم کنار گذاشته می‌شود و از این طریق سیلِ تخریب‌ها علیه دولتی‌ها آغاز می‌گردد که شما کجایید؟ انگار با روانه کردن این سیلِ تخریب می‌توان هم قدرت تخریب سیل را کم کرد و هم به مردم آرامش داد!! در تمام دنیا رسم کارشناسی است و آیین انتقادی که نقد عملکرد مدیران در میزگردهای کارشناسی صورت می‌گیرد نه در لحظه‌ی امداد و نجات آن‌هم در سخت‌ترین شرایط که فرد ممکن است به دلیل احساسات محیطی تحلیل انتقادیش «به‌دور از منطق باشد» پیامدهای منفی روانه کردن سیلِ تخریب‌ها علیه دولتی‌ها هم‌زمان با امداد و نجات از طریق گزارش‌های سلفی اگر بیش‌تر از قدرت ویرانگری سیل نباشد از آن کم‌تر نخواهد بود. مردم به آسانی و به سادگی دل‌سوزی صادقانه را هم فهم می‌کنند و هم در دل جا می‌دهند اما آن‌جا که متوجه شوند نیتی غیر از ادعا به کار خیر در عاملان هست به گونه‌ای دیگر قضاوت خواهند نمود و باید انتظار داشت که در چنین وضع و فضایی آسیب‌ها و ناهنجاری‌های اخلاقی - اجتماعی بیش‌تر خودنمایی کنند:  تضعیف سرمایه اجتماعی، کاهش اعتماد اجتماعی، تبدیل شدن مشارکت به مفارقت، فراهم شدن زمینه سوءاستفاده فرصت‌طلبان و باندبازان، تبدیل شدن یک کار ارزشی ماندگار به یک کار سمبلیک، تقویت اثر بومرانگ اجتماعی یک پدیده‌ي وجدانی، فرهنگ‌سازی پیوست عکس کار و آن‌گاه تهی شدن از محتوای نیک‌اندیشی، تقلیل وجدان اجتماعیِ و فردی کار به صرف یک عکس و گزارش، دامن زدن به موضع گیری احساسی رقبا  از جنس همان عکس سلفی و گزارش بیلان کار! البته همه می‌دانیم و به این امر واقفیم که صداقت هرگز لباس ریا بر تن نمی‌کند و از آن طرف هم لباس صداقت به تنِ «ریا» گشاد خواهد بود: 

 

شب نگردد روشن با وصف چراغ 

 نام فروردین نیارد گل به باغ

 

 

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004