شما اینجا هستید: خانهیادداشتزنان در آزادی / آیا زنان «فاتحِ نبردِ فتح سکوها» شده‌اند؟

زنان در آزادی / آیا زنان «فاتحِ نبردِ فتح سکوها» شده‌اند؟

پنج شنبه, 18 مهر 1398 ساعت 10:00 شناسه خبر: 4645 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
seymare seymare

زنان دوباره به آزادی رسیدند. اگر مهرماه ۹۷ درهای ورزشگاه آزادی نیمه‌باز به روی زنان گشوده شد؛ مهرماه ۹۸ تابوی حضورشان در آزادی برای همیشه می‌شکند. آنها مسابقه تیم‌های فوتبال ایران و کامبوج را از روی سکوها تماشا خواهند کرد. این کم دستاوردی نیست. آیا دختران بدونِ گریم و فارغ از حاشیه‌هایی که به خودسوزی دختر آبی انجامید، راهی استادیوم‌ها خواهند شد، یا در بر همان پاشنه سابق خواهد چرخید و زورِ فیفا محدود به چند بازی ملی می‌شود؟ 

 

 هنوز نگرانی‌هایی در تداوم آن وجود دارد. منتقدان و مخالفان همچنان بر سر مواضعِ پیشین هستند و کسی کوتاه نیامده است. طیفی از مخالفان به سیاق پیشین قصد تجمع و اعتراض را دارند. انصار حزب‌الله پیش‌قراول مخالفت‌های تند و تیز با ورود زنان به ورزشگاهها هستند. تجمع آنها در سال ۹۴ با ابراز انزجار از «حضور غیرشرعی زنان در مسابقات مردان»، در پی ایجاد ممانعت از حضور زنان در مسابقات جهانی والیبال بود. ایراداتی مردانه بر مساله‌ای زنانه که دست‌آخر زنان فاتحِ نبردِ فتح سکوها شدند؛ هرچند نصفه و نیمه.

تابوی تماشای مسابقات والیبال از روی سکوها، زودتر از فوبتال شکسته شد. والیبال کف مطالبات بود و نشانی از هیجان فوتبال را برای عاشقانِ استادیوم‌ها نداشت. دختران عشق فوتبال، سکوهای آزادی را می‌خواستند. گهگاهی درهای استادیوم با اعمال فشار از سوی فیفا و کنفدراسیون آسیا به روی زنان ایرانی گشوده شده؛ اما همه دلخوشی‌هایی زودگذر شدند. مثل حضور ۱۰۰۰ نفری زنان در شب ناکامی پرسپولیس در فینال لیگ قهرمانان آسیا که به لطفِ چوب بالاسری کنفدراسیون آسیا میسر شد. هزار از صد هزار رقم ناچیزی است، اما حضوری فارغ از روال گزینشی و تشریفاتی پیشین بود. 

 در بازی ایران و بحرین در مقدماتی جام جهانی ۲۰۰۶، سید محمد خاتمی درهای استادیوم را به روی زنان گشود. پا قدم‌شان خوش یُمن شد و ایران بلیط آلمان را از آزادی گرفت. سال ۸۵ محمود احمدی‌نژاد از گشایش درهای استادیوم های فوتبال به روی زنان ایرانی سخن گفت. اما النهایه با «حرام و فسادانگیز» خوانده شدن، پرونده ورود زنان به استادیوم در آن دولت با عقب‌نشینی احمدی‌نژاد، خیلی زود به بایگانی ارجاع داده شد. 

زنان «خطِ قرمز» ورزشگاههای ایران در دهه‌های ۷۰ و ۸۰ بودند. تا پیش از آنکه جعفر پناهی فیلم آفساید را بسازد؛ بخش مهمی از تصورات ما از مصائب دختران برای ورود به آزادی مبهم و غیرملموس بود. آفساید پناهی چون تقلای دختران فیلمش برای ورود به آزادی سرنوشت مشابهی داشت و اجازه اکران نگرفت. حضور زنان روی سکوهای استادیوم بیش از آنکه از لحاظ شرعی و عرفی مانع و ایراد داشته باشد، ممانعت سیاسی داشته است. اصل موضوع رفتن و نرفتن‌ها نیست. بلکه بیشتر یک وزن‌کشی سیاسی در رویارویی با جناح مقابل است. تراژدی ماجرا آنجاست که با وجود محدودیت برای زنان ایرانی، زنان خارجی اجازه حضور در ورزشگاههای ما را دارند!

حسرت زنان برای حضور در آزادی قصه پرغصه‌ای دارد. قریب به دو دهه است که آنها فارغ از هرگونه محافظه‌کاری در پی تحقق مطالبه حضور در استادیوم‌ها هستند. دختران ایرانی دهه‌ها پشت درهای استادیوم مانده‌اند و حضور مردان در ورزشگاهها را با حسرت نگریسته‌اند. گاه در شکل و شمایلی مردانه، با هزار و یک مکافات خود را به سکوها رسانده‌اند. گاه در نهایت بدبیاری گیر ماموران انتظامی افتاده‌اند و متحمل هزینه‌هایی سنگین شده‌اند. سنگین‌ترین بها برای حضورهای اینچنینی را سحر خدایاری پرداخت. دختری که فقط و فقط حق خود از فوتبال را می‌خواست. آنچه که سالهاست برای زنان مساله‌ای حل نشده باقی مانده است.

در ۱۸ مهرماه نگاهها بیشتر از آنکه روی توپ و دروازه متمرکز باشد متوجه سکوهایی خواهد بود که زنان فتح کرده‌اند. تماشاگرانی با هزاران قید و شرط به آزادی راه یافته‌اند«مچکر» چه کسی هستند؟ از جیانی اینفانتینو که سفت و سخت با فشار قانون فدراسیون فوتبال ایران را مجاب به همراهی کرد یا کنشگران اجتماعی که سالهاست بر سر این مواضع اصرار و پافشاری دارند؟ از دختر آبی یا دخترانی که با گریم مردانه بارها یواشکی به استادیوم‌ رفته و هزینه‌ها داده‌اند؟ از رسانه‌ها و ورزشکارانی که در تلطیف‌سازی فضا گام برداشته‌اند یا از دولت حسن روحانی که بدجور از سوی دلواپسان و حزب‌اللهی‌ها بارها تحت فشار قرار گرفته است؟ 

مهم نیست که نقش چه کسی پررنگ‌تر بوده است. مهم حفظ سکوهایی هست که اکنون در اختیار دارند. باید ماند و دید که روزِ خوشِ زنان در استادیوم‌ها بر همان تب و تاب اولیه باقی خواهد ماند یا نه؟

 

 *چاپ شده در شماره‌ی 509 سیمره (1398/07/17)

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004