شما اینجا هستید: خانهیادداشتکارکردهای جامعه‌شناختی کرونا!

کارکردهای جامعه‌شناختی کرونا!

دوشنبه, 12 اسفند 1398 ساعت 14:56 شناسه خبر: 4930 برای نظر دادن اولین باش!
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
شهرام شرفی شهرام شرفی سیمره

این روزها شاهد کرونایی شدن وضعیت کشور هستیم. 

بیماری کرونا هم‌چون بیماری سارس ابتدا از کشور چین شیوع یافت و سپس با سرعت در تعداد دیگری از کشورها از جمله ایران منتشر شد. 

 

اگر نگاهی به تاریخ بیندازیم می‌بینیم در طول تاریخ از گذشته تا دوران معاصر، همواره بوده‌اند بیماری‌هایی که سیستم جمعیتی، فرهنگی و حتا تمدنی یک منطقه یا کشور را تغییر داده‌اند. 

این را هم باید گفت که هر نوع بیماری، بهبودی دارد و البته تلفات هم خواهد داشت و در طول تاریخ هم همین‌گونه بوده است. 

پس، نوع نگاه به یک بیماری و تحلیل موج‌های ویروسی باید بر مبنای یک چشم‌انداز واقع‌بینانه باشد. برای مثال از سال 1960 میلادی تاکنون شاهد وجود بیماری ایدز در کشورهای مختلف جهان هستیم؛ تاکنون هم یک داروی درمان‌گر حتمی برای این بیماری ساخته نشده است. 

براساس آمارها تاکنون 39 میلیون نفر در جهان به علت بیماری ایدز، جانشان را از دست داده‌‌اند. 

به دوران اروپای قرون وسطا بازگردیم؛ یکی از بیماری‌های آن دوره بیماری جذام بود که همه‌گیر و به عبارت دقیق‌تر، دنیاگیر شد. 

وقتی در همان دوران نزدیک به عصر رنسانس در اروپا بیماری طاعون خیارکی آمد به سرعت انتقال یافت و یک سوم جمعیت قاره اروپا را در قرن چهاردهم میلادی از بین برد. 

وبا، آبله، آنفولانزای روسی، آنفولانزای آسیایی، ابولا و امثالهم همگی بیماری‌هایی بوده‌اند که به مرحله دنیاگیری هم رسیده‌اند. 

و حالا نوبت به ویروس کروناست که چندین کشور جهان را مبتلا کرده است. 

از این روست که نباید دچار هراس و وحشت شد زیرا همواره در گذشته این روند وجود داشته است و در آینده نیز بی‌تردید بیماری‌هایی جدید متولد خواهند شد و گسترش خواهند یافت. اما همیشه علم پزشکی تلاش کرده است نجات‌بخش جان انسان‌ها باشد. وجود همین نوع بیماری‌ها  که البته یک پایان دقیق تاریخی هم برایشان متصور نیست باعث تکاپوی بیش‌تر علم پزشکی و رشد بهداشت فردی و اجتماعی در همه سطوح زندگی بشریت بوده است. هم‌چنین فراموش نکنیم گاهی اوقات، یک ویروس به تنهایی و یک شبه یا چند روزه می‌تواند فرهنگ‌ساز شود و فرهنگ رفتاری فردی و اجتماعی جدیدی را در یک جامعه وارد و نهادینه کند. مثلاً در همین بیماری کرونا شاهد هستیم فرهنگ کرونایی به شما می‌گوید که به هم‌دیگر دست ندهید و روبوسی نکنید؛ کرونا فرهنگ رفتاری ویژه خودش را ایجاد کرده است.

شاید ماسک زدن بر چهره برای رعایت بهداشت فردی، چندان در جامعه ما در محیط‌های عمومی هم‌چون بازار، عرف نبود ولی حالا به اقتضای ضرورت‌های بهداشتی، توده مردم به سمت ماسک زدن یا تهیه دست‌کش‌های بهداشتی رفته‌اند. 

این‌جاست که یک ویروس، یک فرهنگ رفتار فردی و اجتماعی خاص خودش را ایجاد می‌کند: فرهنگ کرونایی. 

فرهنگی که اساس آن، رعایت بهداشت فردی و مسخره‌نکردن توصیه‌های بهداشت فردی است. فرهنگی که به شما اجبار می‌کند از ترددهای غیرضروری در اجتماع خودداری کنید و برای ترددهایتان، برنامه و هدف مشخص کاری داشته باشید. 

فرهنگی که فرهنگ قدرتمند روبوسی کردن با هم‌دیگر را به یک‌باره برچید! 

پس، کرونا یک کارکرد پنهان جامعه‌شناختی هم دارد: تغییر بسیاری از آداب معاشرت اجتماعی در یک جامعه موزاییکی که در چنین جامعه‌ای هم بخش سنت و هم بخش‌های شبه مدرن و مدرن در آن وجود دارد. 

کرونا یک فرهنگ دیگر را هم تقویت کرد و ترویج داد: فرهنگ پیش‌گیری بر منبای آموزه‌های علم پزشکی مدرن. 

هم‌چنین، اعتماد به علم پزشکی مدرن را در جامعه تقویت و محکم کرد؛ طب مدرن و طب به روز و علم‌گرایی را کرونا در سطح انگاره‌های فکری جامعه تقویت کرد. 

کرونا، نشان داد که راه‌کار مقابله با بیماری‌های جدیدی که متولد می‌شوند در تحقیق و پژوهش براساس آموزه‌های علم پزشکی است و نه طرد علم مدرن پزشکی یا آتش زدن کتاب پزشکی هاریسون! 

برای مقابله با دردهای یک جامعه از هر نوع دردی که باشند باید تحقیق کرد؛ باید پژوهش کرد؛ باید پیش‌گیری کرد و همه این عناصر از مؤلفه‌های عقلانیت و علم‌گرایی است که ضرورت مقابله با کرونا، این عناصر را در جامعه برای آینده تقویت می‌کند.

 

 

 **این یادداشت در شماره‌ی 525 سیمره (1398/12/10) چاپ شده‌است.

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

سایت‌های مفید

سیمره در شبکه های اجتماعی

گستره‌ی توزیع

غرب و جنوب کشور

ایلام، کرمانشاه، کردستان، لرستان، خوزستان و همدان. همواره‌ی روزگار با سیمره جاری باشید!

سامانه‏‏‏‏‏‏ ی پیام کوتاه سیمره, منتظر پیشنهادها و انتقادات شما هستیم.
30009900998293

درباره سیمره

هفته‌نامه‌ی فرهنگی، اجتماعی، ورزشی

سال چهارهم

نشانی: لرستان، خرم‌آباد، خیابان شریعتی، روبه‌روی راهنمایی و رانندگی، اول زیرگذر شقایق

تلفکس: 06633407004